TCMB Başkanı Karahan'dan İhtiyatlı Duruş Vurgusu
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB) Başkanı Fatih Karahan, yılın ikinci Enflasyon Raporu tanıtım toplantısında önemli açıklamalarda bulundu. Karahan, enflasyon görünümünün tekrar aşağı yöne evirilmesini sağlayacaklarını ve dezenflasyonu tesis edeceklerini belirtti. Para politikası tarafında ihtiyatlı duruşlarını sürdürdüklerini vurgulayan Karahan, enflasyon üzerindeki yukarı yönlü risklere karşı ihtiyatlı olunması gerektiğini ifade etti.
Enflasyon Beklentilerinde Bozulma
Karahan, piyasa katılımcıları, hane halkı ve reel sektörün enflasyon beklentilerine ilişkin detayları paylaştı. Hane halkı beklentilerinde 2,8 puanlık bir bozulma olduğunu belirten Karahan, reel sektörde 0,8 puan, piyasa katılımcılarında ise 1,2 puanlık artış yaşandığını söyledi. Hane halkı beklentilerindeki bozulmanın, özellikle gıda ve kira gibi hissedilen kalemlerdeki yüksek enflasyondan kaynaklandığını vurguladı. İlk 4 ayda taze meyve sebze fiyatlarının yüzde 57 arttığını belirtti.
Orta Vadeli Görünüm ve Riskler
Karahan, enflasyonist baskıların bir süre daha enerji ve gıda kaynaklı devam edeceğini, ancak orta vadeli enflasyon görünümü için iki faktörün öne çıktığını söyledi: enflasyon beklentileri ve ekonomik aktivite. Küresel büyümede aşağı yönlü riskler bulunduğunu, savaşın uzaması durumunda daha büyük revizyonların mümkün olduğunu ifade etti. İç talepte sıkılaşan finansal koşullara bağlı olarak gevşemenin devam edeceğini değerlendirdiklerini belirtti.
Dezenflasyon Süreci
Karahan, enflasyonun tekrar düşüşe geçmesiyle beklentilerin toparlanmaya başlayacağını, orta vadeli beklentilerin bozulmamasının önemli olduğunu vurguladı. Kira enflasyonunun en hızlı düşen kalemlerden biri olduğunu, ancak gıda fiyatlarındaki yüksek oynaklığın algıyı bozduğunu belirtti.
Petrol Fiyatları ve Eşel Mobil Sistemi
Petrol fiyatlarının yüksek kalmasının ikincil etkilerine değinen Karahan, eşel mobil sisteminin akaryakıt fiyatlarından gelen etkiyi sınırladığını söyledi. Örneğin, petrol fiyatının 85 dolar olduğu bir senaryoda, şokun enflasyona etkisi 4,4 puandan 1,3 puana düşürülebiliyor. Ancak doğal gaz, alüminyum, gübre ve helyum gibi diğer emtialardaki artışların da risk oluşturduğunu belirtti.
Para Politikasında İhtiyatlı Duruş
Karahan, para politikası kararlarını tek bir değişkene bakarak almadıklarını, ancak kısa vadede enflasyon üzerindeki yukarı yönlü etkilere odaklandıklarını ifade etti. Mevcut dönemde ihtiyatlı duruşun sürdürülmesi gerektiğini, enflasyon beklentilerinin orta vadeli görünümde bozulmaya yol açmaması için çalıştıklarını vurguladı.
Cari Açık ve Dış Ticaret
Karahan, 2025 yılında cari işlemler açığının milli gelire oranının yüzde 1,9 olduğunu, ancak 2026'da enerji fiyatları nedeniyle bir miktar bozulma beklediklerini belirtti. Petrol fiyatlarındaki 10 dolarlık artışın cari denge üzerinde 3-4 milyar dolar etkisi olacağını, buna rağmen cari açığın tarihsel ortalamaların altında kalacağını öngördüklerini söyledi.
Gelecek Kararlar ve Belirsizlikler
Karahan, parasal duruşun daha uzun ve sıkı tutulduğu bir çerçeveden bahsederek, borç verme ve politika faizi arasında 300 baz puan, borç alma faizi arasında 150 baz puanlık makas bulunduğunu, asimetrik koridor uygulamasının devam ettiğini belirtti. Önümüzdeki dönemde iki temel belirsizlik olduğunu söyledi: savaşın gidişatı ve beklentilerin enflasyon görünümüne etkisi. Bu belirsizlikler azalana kadar mevcut duruşun isabetli olduğunu, bundan sonraki kararlar için tüm seçeneklerin masada olduğunu ifade etti.
