ABD Başkanı Donald Trump, İran ile ekonomik ilişkileri olan ülkelere yönelik sert bir ekonomik yaptırım kararı aldı. Trump'ın açıklamasına göre, İran ile iş yapan ülkeler, ABD ile yapacakları her türlü ticarette %25 oranında ek gümrük vergisi ödemek zorunda kalacak. Kararın nihai ve kesin olduğu vurgulandı.
Beyaz Saray'dan Sert Açıklamalar ve Diplomasi Vurgusu
Beyaz Saray Sözcüsü Karoline Leavitt, konuya ilişkin yaptığı açıklamada, Başkan Trump için diplomasinin her zaman birinci seçenek olduğunu belirtti. Ancak Leavitt, Trump'ın askeri güç kullanmaktan korkmadığını da sözlerine ekledi. "Hava saldırısı, masada bulunan çok sayıdaki seçenekten biri" ifadesini kullanan Leavitt, İran'daki protestolara atıfta bulunarak, "Trump, insanların Tahran caddelerinde öldürüldüğünü görmek istemiyor. Maalesef ki şu an gördüklerimiz bu yönde" dedi.
Leavitt ayrıca, İran yönetiminden kendilerine özel olarak gelen mesajların, kamuoyu önünde yapılan açıklamalardan oldukça farklı olduğunu iddia etti. Sözcü, Grönland konusuna da değinerek, ABD'nin bölgeye sahip çıkmaması durumunda buranın Rusya ve Çin tarafından ele geçirilebileceği uyarısında bulundu.
Trump'ın Air Force One Açıklamaları: "İran Kırmızı Çizgiyi Aştı"
Karar, Başkan Trump'ın Beyaz Saray'a dönüş yolculuğunda, Air Force One uçağında gazetecilere yaptığı açıklamaların ardından geldi. Trump, İran'ın kırmızı çizgisini "aşmaya başladığını" öne sürdü ve Tahran yönetimine karşı ne zaman, nerede veya nasıl hareket edecekleri konusunda yorum yapmayacağını söyledi.
İran'daki protestolarla ilgili saat başı rapor aldığını belirten Trump, İranlı yöneticiler için "Onlar lider değiller. Şiddet yoluyla yönetiyorlar. Bunu çok ciddiye alıyoruz" ifadelerini kullandı. Ordu'nun konuyu incelediğini ve masada çok güçlü seçenekler bulunduğunu ekledi.
Müzakere İhtimali ve Starlink Teklifi
Trump'ın açıklamalarında dikkat çeken diğer noktalar şöyle:
- İran'ın bir gün önce ABD ile iletişime geçtiğini ve nükleer anlaşma müzakeresi teklif ettiğini doğruladı. "Onlarla görüşebiliriz. Bir görüşme ayarlanıyor. Ancak yaşananlar (gösteriler) nedeniyle görüşmeden önce harekete geçmemiz gerekebilir" dedi.
- İran halkının internet erişiminin kesilmesi konusunda, Elon Musk ile konuşup Starlink aracılığıyla ülkedeki interneti tekrar aktif hale getirebileceklerini söyledi.
Bu gelişmeler, ABD-İran geriliminin ekonomik yaptırımların ötesine geçme potansiyeli taşıdığını gösteriyor. Trump yönetiminin açıklamaları, hem diplomatik kanalları açık tutma hem de askeri seçeneği masada bulundurma stratejisini yansıtıyor. %25'lik ek vergi kararının, İran ile ticari ilişkisi olan ülkeleri zor durumda bırakarak Tahran üzerindeki baskıyı artırması bekleniyor.