Avrupa Birliği (AB) Konseyi, Ukrayna ve Moldova ile katılım müzakerelerinde ilk fasıl kümesinin resmen açıldığını duyurdu. Lüksemburg'da ayrı ayrı düzenlenen katılım müzakereleri konferanslarının ardından, iki ülkeyle 'Temeller' başlıklı ilk fasıl kümesi açıldı.
İlk Fasıl Kümesinin Önemi
AB Konseyinden yapılan açıklamada, ilk fasıl kümesinin katılım müzakereleri sürecinde aday ülkelerle ilk açılan ve son kapanan fasıl olduğu belirtildi. Bu kümedeki ilerlemenin müzakerelerin genel hızını belirlediği kaydedildi. Küme, yargı ve temel haklar (23. fasıl), adalet, özgürlük ve güvenlik (24. fasıl), kamu alımları (5. fasıl), istatistik (18. fasıl) ve mali kontrol (32. fasıl) başlıklarını içeriyor.
AB Komisyonu Üyesi Kos'tan Açıklama
AB Komisyonunun Genişlemeden Sorumlu Üyesi Marta Kos, Ukrayna'yla ilk fasıl kümesinin açılmasına ilişkin yaptığı açıklamada, 'Ukrayna'yı AB'ye kazandırma kararlılığımız hiç bu kadar büyük olmamıştı' ifadesini kullandı. Kos, Ukrayna'nın 'Rusya'nın saldırılarına rağmen' AB üyeliği sürecinde 'büyük ilerleme kaydettiğini' belirterek AB Konseyinin 'gecikmeden' kalan beş fasıl kümesini açmasını beklediklerini kaydetti.
Müzakere Sürecinin Arka Planı
AB Konseyi Başkanı Antonio Costa, 12 Haziran'da üye ülkelerin Ukrayna ve Moldova ile katılım müzakerelerinde ilk fasıl kümesinin açılması konusunda uzlaştığını bildirmişti. Ukrayna, Rusya ile savaşın başlamasının ardından 28 Şubat 2022'de, Moldova ise 3 Mart 2022'de AB üyeliği için başvuruda bulunmuştu. İki ülkeye Haziran 2022'de aday ülke statüsü verilmiş, Aralık 2023'te ise katılım müzakerelerinin başlatılması kararlaştırılmıştı.
AB, Ukrayna ve Moldova ile ilk hükümetlerarası konferansları Haziran 2024'te düzenleyerek müzakereleri resmen başlatmıştı. Ancak ilk fasıl kümelerinin açılabilmesi için aday ülkelerin reform hazırlıklarının değerlendirilmesi ve üye ülkelerin oybirliğiyle onayı gerekiyordu. Süreçte Macaristan, Ukrayna'daki Macar azınlığın haklarına ilişkin çekinceleri gerekçesiyle ilerlemeye karşı çıkmıştı. Son dönemde Peter Magyar hükümetiyle üye ülkeler arasında sağlanan uzlaşının ardından, katılım sürecinin temelini oluşturan 'Temeller' fasıl kümesinin açılmasının önü açıldı.
