ABD, Batı Şeria'daki Yasa Dışı Yerleşimlerde Konsolosluk Hizmeti Başlatıyor
ABD'nin İsrail Büyükelçiliği, Batı Şeria'da bulunan ve uluslararası hukuka göre yasa dışı kabul edilen Efrat ile Beitar Illit Yahudi yerleşim birimlerinde, haftanın belirli günlerinde konsolosluk hizmeti verileceğini resmen açıkladı. Büyükelçilik tarafından yapılan yazılı açıklamada, bu adımın "tüm Amerikalılara ulaşma çabası" kapsamında atıldığı iddia edilse de, Filistinli yetkililer kararın İsrail'in Batı Şeria'yı ilhakını normalleştirdiği eleştirisini yöneltti.
Tarihte Bir İlk: İşgal Topraklarında Konsolosluk Hizmeti
İsrail'in 1967 yılında işgal ettiği Batı Şeria topraklarında, bu tarihten beri ilk kez bir ülke yasa dışı Yahudi yerleşimciler için konsolosluk hizmeti kuruyor. ABD Büyükelçiliği'nin planlarına göre, konsolosluk hizmetleri 27 Şubat tarihinde Kudüs'ün güneyindeki Efrat yerleşim biriminde başlayacak ve ABD vatandaşlığı bulunan Yahudi yerleşimcilere pasaport işlemleri gibi temel hizmetler sağlanacak. Büyükelçilik, önümüzdeki iki ay içinde ise yine Kudüs'ün güneyinde yer alan Beitar Illit yerleşim biriminde ABD'li konsolosluk yetkililerinin "saha ziyareti" gerçekleştireceğini bildirdi.
Birleşmiş Milletler (BM) ve uluslararası toplum tarafından açıkça yasa dışı kabul edilen Efrat yerleşimi, İsrail'in 1967'de işgal ettiği Filistin topraklarında inşa edilen yerleşimlerden biri olarak öne çıkıyor. ABD yönetimi, uzun yıllardır İsrail tarafından Batı Şeria'da kurulan Yahudi yerleşimlerini resmi olarak yasa dışı kabul ediyor ve Başkan Donald Trump da İsrail'in bölgeyi ilhakını reddettiğini ilan etmişti. Ancak konsolosluk hizmeti açılması kararı, ABD'nin İsrail için kendi kanunlarını ve uluslararası hukuku hiçe saydığını ortaya koyan ciddi bir gelişme olarak yorumlanıyor.
Filistinli Yetkililerden Sert Tepki: "Hukuk Dışı ve Gasbı Teşvik Ediyor"
Konuya ilişkin bir açıklama yapan Filistin Kurtuluş Örgütü (FKÖ) İcra Komitesi Üyesi Vasıl Ebu Yusuf, ABD Büyükelçiliği'nin yasa dışı yerleşimlerde konsolosluk hizmeti verme kararını "hukuk dışı" olarak nitelendirdi. Ebu Yusuf, "ABD'nin sergilediği bu tutum, işgal altındaki Filistin topraklarında kurulan yerleşimlerin meşru kabul edilmesinin önünü açarken, Washington'un işgalci İsrail'in attığı adımlara yeşil ışık yaktığı anlamına da geliyor. ABD ayrıca bu adımla, işgal altındaki Filistin topraklarında sürdürülen gaspçı yerleşim politikalarını teşvik etmiş oluyor" ifadelerini kullandı.
Ebu Yusuf, ABD Büyükelçiliği'nin duyurduğu kararın, Washington'ın Batı Şeria'nın ilhakına onay verdiği anlamına geldiğini vurgulayarak, uluslararası hukukun açık bir ihlali olduğunu savundu. Filistin Ulusal Girişim Hareketi Genel Sekreteri Mustafa el-Bergusi ise ABD'nin Batı Şeria'daki Yahudi yerleşimleri yasa dışı olarak nitelediğini hatırlatarak, Trump yönetiminin bu kararla ABD'nin yerleşimlere karşı çıkan geleneksel tutumundan, yerleşimleri kabul eden bir yaklaşıma geçtiğinin altını çizdi.
ABD Politikasında Sert Dönüşüm ve Tehlikeli Gelişmeler
Bergusi, bu kararın ABD politikasındaki en tehlikeli gelişme olduğunu belirterek, "Bu karar, ABD'nin İsrail'e Batı Şeria'yı ilhak etme ve Yahudileştirme izni verdiğini gösteriyor" görüşünü dile getirdi. ABD'nin bu adımı, Ortadoğu'daki dengeleri derinden etkileyecek bir politika değişikliği olarak değerlendiriliyor ve bölgede gerilimi artırabilecek bir hamle olarak görülüyor.
Diğer yandan, Uluslararası Kudüs Vakfı tarafından hazırlanan "Kudüs'ün 2025'teki durumu" başlıklı senelik raporda, 2025 yılında Mescid-i Aksa'ya 65 binden fazla fanatik Yahudi'nin baskın düzenlediği ve bu sayının bir önceki yıla göre yüzde 22 arttığı belirtildi. Raporda, İsrailli yetkililerin baskın saatlerini uzatması, baskın yapan grupların sayısını artırması ve baskınların sıklığını yoğunlaştırması gibi uygulamalara dikkat çekildi. İşgal hükümeti, Ramazan ayı boyunca Yahudilerin baskın saatlerini sabah 06.30'dan 11.30'a kadar uzatmıştı. Ramazan ayında da devam eden baskınlar kapsamında, dün sabah saatlerinde bir grup Yahudi yerleşimci Mescid-i Aksa avlusuna gelerek Kubbetussahra'nın karşısında Talmud ayini düzenledi.
