Çin Ticaret Bakanlığı, küresel teknoloji ve yarı iletken endüstrisinde dalgalanma yaratabilecek önemli bir hamleye imza attı. Bakanlık, Japonya'dan ithal edilen belirli çip üretim malzemelerine yönelik bir damping (haksız rekabet) soruşturması başlattığını resmen duyurdu. Bu karar, iki Asya devi arasındaki ticari gerilimlerin yeni bir aşamaya geçtiğinin işareti olarak yorumlanıyor.
Damping Soruşturmasının Kapsamı ve Süreç
Soruşturmanın konusunu, elektro kaplama için kullanılan fotorezistler oluşturuyor. Bu kimyasal malzemeler, yarı iletken çiplerin üretim sürecinin vazgeçilmez bir parçası. Çin Ticaret Bakanlığı, söz konusu Japon ürünlerinin, Çin pazarında normal değerinin altında bir fiyatla satıldığı ve bu durumun yerli sanayide zarara yol açtığı iddiasını araştıracak.
Soruşturma süreci, 22 Temmuz 2024 tarihinde başladı ve genellikle bir yıl sürüyor. Ancak özel koşullar altında bu süre altı aya kadar kısaltılabiliyor. Çinli yetkililer, soruşturma sonucunda damping yapıldığı tespit edilirse, ilgili Japon ürünlerine geçici veya kalıcı anti-damping vergileri uygulama hakkını elde edecek.
Küresel Çip Savaşlarında Yeni Cephe
Bu hamle, uluslararası arenada giderek yoğunlaşan teknoloji ve yarı iletken üstünlüğü mücadelesinin yeni bir yansıması olarak görülüyor. Çin, son dönemde ABD ve bazı müttefiklerinin ileri teknoloji ihracatına getirdiği kısıtlamalara karşılık verme stratejisi izliyor. Japonya'nın da bu kısıtlamalara dahil olması, Pekin yönetiminin Tokyo'ya yönelik bu ticari önlemi almasının arka planını oluşturuyor.
Uzmanlar, Çin'in bu adımının sadece ekonomik değil, aynı zamanda stratejik bir mesaj içerdiğini belirtiyor. Hamle, Çin'in kritik teknoloji tedarik zincirlerindeki dışa bağımlılığını azaltma ve yerli yarı iletken endüstrisini koruma hedefiyle de uyumlu. Ayrıca, Japonya'nın küresel çip malzemeleri pazarındaki önemli payı göz önüne alındığında, soruşturmanın sonuçlarının uluslararası piyasalarda fiyat ve tedarik dalgalanmalarına yol açma potansiyeli bulunuyor.
Olası Sonuçlar ve Beklentiler
Soruşturmanın nihai sonucu, hem Çin-Japon ticari ilişkilerini hem de küresel yarı iletken ekosistemini doğrudan etkileyecek. Olası ek vergiler, Çin'de faaliyet gösteren ve bu Japon malzemelerine ihtiyaç duyan uluslararası çip üreticilerinin maliyetlerini artırabilir. Bu durum, nihai ürün fiyatlarına yansıyabilir ve tedarik zincirinde yeni arayışları tetikleyebilir.
Diğer yandan, Çin'in bu korumacı önlemi, yerli fotorezist ve diğer çip malzemesi üreticileri için bir fırsat penceresi açabilir. Ancak, Çin'in ileri teknoloji alanındaki ithal ikameci politikalarının ne kadar hızlı sonuç vereceği ise merak konusu. İki ülke arasındaki diplomatik kanalların, ticari gerilimi daha da tırmandırmadan yönetme çabası içinde olması bekleniyor.
Sonuç olarak, Çin'in Japonya'ya yönelik başlattığı damping soruşturması, küresel ticaret savaşlarının artık teknolojinin en hassas ve stratejik alanı olan yarı iletkenlere odaklandığını net bir şekilde gösteriyor. Önümüzdeki aylarda soruşturmanın seyri ve alınacak kararlar, tüm dünyada teknoloji şirketleri ve politika yapıcılar tarafından yakından takip edilecek.
