AB Enerji Komiseri'nden Çarpıcı Açıklamalar: Orta Doğu Savaşı Enerji Piyasalarını Sarsıyor
Enerjiden sorumlu Avrupa Birliği Komisyonu Üyesi Dan Jorgensen, Orta Doğu ve Körfez bölgesindeki savaşın enerji piyasaları üzerindeki yıkıcı etkilerini değerlendirdi. Belçika'nın başkenti Brüksel'de düzenlenen olağanüstü enerji bakanları toplantısının ardından basın toplantısı gerçekleştiren Jorgensen, "Barış yarın gelse bile, öngörülebilir gelecekte normale dönmeyeceğiz" ifadelerini kullandı.
Fiyatlarda Rekor Artış: Gaz %70, Petrol %60 Yükseldi
Jorgensen, Orta Doğu'daki çatışmanın başlangıcından bu yana AB ülkelerinde yaşanan enerji fiyatı artışlarını açıkladı. Buna göre:
- Gaz fiyatlarında %70'lik dramatik bir artış kaydedildi.
- Petrol fiyatları ise %60 oranında yükseliş gösterdi.
Komiser, finansal boyutu da ortaya koyarak, "30 günlük savaş, AB'nin fosil yakıt ithalat faturasına şimdiden 14 milyar euro ekledi" dedi. Bu rakamların çok net bir tablo ortaya koyduğunu vurgulayan Jorgensen, çatışmanın ikinci ayına girerken çok ciddi bir kriz durumuyla karşı karşıya olunduğunun altını çizdi.
Piyasalarda Sıkılaşma ve Ek Maliyet Tehdidi
AB'de petrol ve gaz arzında acil bir kıtlık bulunmasa da bazı ürün piyasalarında önemli sıkılaşmalar yaşandığını belirten Jorgensen, özellikle dizel ve jet yakıtında bu durumun belirgin olduğunu ifade etti. Küresel gaz piyasalarında artan daralma ve bunun elektrik fiyatlarına yansıyan etkisinin de görüldüğünü kaydeden Komiser, bu durumun sanayilere ve hane halkına ilave maliyetler yükleme tehdidi taşıdığını söyledi.
Yapısal Hasarlar Normale Dönüşü Zorlaştırıyor
Krizin ne kadar süreceğine ilişkin soruya Jorgensen, "Bunu kimse bilmiyor. Ama kısa sürmeyeceğini vurgulamanın çok önemli olduğunu düşünüyorum" yanıtını verdi. Komiser, bölgedeki enerji altyapısının savaş nedeniyle harap edildiğini ve harap edilmeye devam ettiğini belirterek, "Yarın barış olsa bile sonuçları olacak" dedi. Bu yapısal hasarların normale dönüş sürecini uzatacağını ifade etti.
AB Ülkelerine Tasarruf ve Vergi Önerileri
Jorgensen, Uluslararası Enerji Ajansı'nın tavsiye ettiği 10 maddelik plana değinerek AB ülkelerine şu önerilerde bulundu:
- Mümkün olan yerlerde evden çalışma
- Otoyollarda hız sınırının en az saatte 10 km düşürülmesi
- Toplu taşımanın teşvik edilmesi
- Büyükşehirlerde özel araç erişiminin dönüşümlü hale getirilmesi
- Araç paylaşımının artırılması
- Verimli sürüş uygulamalarının benimsenmesi
Vergiler konusunda da tavsiyeler sunduklarını söyleyen Komiser, "Özellikle elektrik üzerindeki vergilerin düşürülmesi tam da şu anda çok yerinde olacaktır. Yenilenebilir enerjiyi devreye almak için ne yapabiliyorsanız yapın" çağrısında bulundu.
2022 Krizinden Dersler ve Hazırlıklar
Jorgensen, 2022 enerji krizinde kullanılanlara çok benzeyen farklı imkan ve seçenekler de hazırladıklarını açıkladı. Ancak krizle başa çıkma konusunda 2022'ye kıyasla daha iyi bir konumda olduklarını vurguladı. "Çok daha fazla yenilenebilir enerjiye sahibiz. Sistemimizde kendi kaynaklarımızdan gelen ucuz enerji daha fazla" diyen Komiser, enerji tedarikini çeşitlendirdiklerini ve fosil yakıt ithalatının daha fazla farklı kaynaktan geldiğini belirtti.
Rus Gazı Yasağı ve Yeni Tedarik Kaynakları
AB'nin enerji tedarikinde yeni kaynak arayışlarına ilişkin soruya Jorgensen, "Rus gazı ithali yasağı kararının arkasındayız" yanıtını verdi. Putin'in enerjiyi silah haline getirmesine ve AB üyesi devletlere şantaj yapmasına izin veremeyeceklerini vurguladı.
Yeni kaynaklar konusunda ise öncelikle ABD'yi işaret eden Komiser, Norveç'in bir numaralı kaynak olmaya devam ettiğini, Azerbaycan, Cezayir, Kanada gibi ülkelerin yanı sıra dünya piyasasındaki küçük üreticilere de baktıklarını ifade etti.
Küresel Dayanışma ve Koordinasyon Çağrısı
Jorgensen, Avrupa'daki olumsuz durumu sınırlandırmak için her gün ellerinden geleni yaptıklarını belirterek, ortakların ve dostların birçoğunun bu durumdan çok daha ağır etkilendiğinin farkında olduklarını söyledi. "Asyalı ortaklarla dayanışma içinde hareket etmek istiyoruz. Onlara yardımcı olmaya ve koordinasyon sağlamaya çalışıyoruz" ifadelerini kullanan Komiser, küresel enerji krizine karşı birlikte hareket etmenin önemine dikkat çekti.
