Rıza Pehlevi İran Rejimine Karşı Uluslararası Yardım Talebinde Bulundu
İsrail basınına konuşan İran'ın devrik lideri Şah Muhammed Rıza Pehlevi'nin sürgündeki oğlu Rıza Pehlevi, İran rejimine ve Devrim Muhafızları Ordusu'na karşı uluslararası yardım çağrısı yaptı. Pehlevi, İsrail'in Jerusalem Post gazetesine verdiği röportajda, İran halkının Aralık 2025 sonu ve Ocak 2026 başında sokaklara döküldüğünü belirterek, bu eylemlerin geçmiş protestolardan daha cesur olduğunu savundu.
Tahran Yönetiminin Zayıflığı İddiası
Pehlevi, İran halkının kendisini liderlik için çağırdığını iddia ederken, Tahran yönetiminin her zamankinden daha zayıf durumda olduğunu öne sürdü. Halkın önceki protestolara kıyasla daha bütünleşmiş bir şekilde hareket ettiğini ve sadece ekonomik şartları değil, sistemi de eleştirdiğini vurguladı. 8-9 Ocak tarihlerinde milyonlarca kişinin sokaklara çıktığını ifade eden Pehlevi, rejimin halka karşı şiddet yoluna başvurduğunu kaydetti.
Uluslararası Topluma Çağrı
"Şimdi uluslararası toplumun onlara yardım etme zamanı." diyen Pehlevi, İran toplumunun kendi geleceğine karar vermesi gerektiğini söyledi. İran halkına rejimi devirmek için yardım etmenin tüm dünya için stratejik bir çıkar sağlayacağını ve protestocuların dünyayı rejimden kurtarmak için savaştığını savundu. Pehlevi, İran halkına sadece insani ihtiyaçlar için değil, stratejik ihtiyaçlar için de yardımda bulunulması gerektiğini ileri sürdü, ancak bu stratejik ihtiyaçların ne olduğunu belirtmedi.
ABD'nin Rolü ve İstatistikler
Pehlevi, uluslararası şartların daha önceki protestolardan farklı olduğuna işaret ederek, eski ABD Başkanları Barrack Obama ve Joe Biden'ın İran'daki protestocuları terk ettiğini, bugün ise ABD Başkanı Donald Trump'ın sözlerinin protestoculara cesaret verdiğini söyledi. Rejimin iletişimi kestiğini ve hayatta kalmak için Devrim Muhafızları'nın baskı mekanizmasına güvendiğini öne süren Pehlevi, "Düşünün gösterilerde 7 Ekim'den 29 kat, 11 Eylül'den 11 kat daha fazla insan hayatını kaybetti." ifadesini kullandı.
İran'daki Gösterilerin Arka Planı
İran'da 28 Aralık 2025'te yerel para biriminin döviz karşısında hızla değer kaybetmesi ve ekonomik sıkıntıların derinleşmesi nedeniyle Tahran Büyük Çarşı'da esnafın öncülüğünde başlayan gösteriler ülke geneline yayılmıştı. Başkent Tahran'da 8 Ocak'ta şiddetlenen protestolar sırasında çıkan olaylar sonrasında ülke yönetimi internet erişimini engellemişti. Gösterilerin sona ermesinin ardından son günlerde internet erişimi kısmen ve sınırlı şekilde yeniden sağlanmıştı.
Kayıp ve Gözaltı Sayıları
İran Şehit ve Gaziler Vakfının Adli Tıp Kurumuna dayandırdığı 21 Ocak'taki açıklamasında, gösteriler sırasında çıkan olaylarda güvenlik güçleri ve siviller dahil 3 bin 117 kişinin hayatını kaybettiği duyurulmuştu. ABD merkezli İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA) ise gösterilerde çıkan olaylarda 6 bin 126 kişinin hayatını kaybettiğini, 41 bin 880 kişinin gözaltına alındığını açıklamıştı.
