Kaçak Döviz Bürolarına Karşı Operasyon: 194 İşletme Hedefte
Hazine ve Maliye Bakanlığı, suç gelirlerinin aklanmasında kullanılan ve kayıt dışı ekonomiye yol açan yetkisiz döviz bürolarına yönelik kapsamlı bir denetim kampanyası başlattı. Yetkisi olmadığı halde döviz alım-satım işlemi yapan işletmeler radar altına alınırken, şu ana kadar 194 kaçak döviz bürosu hakkında yasal işlem süreci başlatıldı.
Yetkisiz Faaliyetler ve Kuyumculara Özel Dikkat
Türkiye genelinde bakanlık tarafından faaliyet izni verilmiş ve yasal çerçevede hizmet sunan yetkili döviz bürosu sayısı 1.018 adet olarak kayıtlara geçerken, bu rakamın çok üzerinde işletmenin yetkisiz şekilde faaliyet gösterdiği tahmin ediliyor. Özellikle ana faaliyet alanı döviz alım-satımı olmayan kuyumcular, yetkisiz işlemler konusunda dikkat çeken bir grup olarak öne çıkıyor.
Tüm Yetkili Müesseseler ve Döviz Büroları Derneği (TÜYEMDER) Başkanı Serdar Yerlioğlu, konuya ilişkin önemli açıklamalarda bulundu. Yerlioğlu, "Derneğimizin sahadan gerçekleştirdiği tespitler doğrultusunda, elektronik para transfer merkezleri, ödeme kuruluşları ve benzeri yapılar üzerinden yaklaşık 5 bin işletmenin yetkisi olmaksızın fiilen döviz alım-satım faaliyeti yürüttüğü değerlendiriliyor" ifadelerini kullandı.
Kuyumcularda Ciddi Bulgular ve Cezai Yaptırımlar
Yerlioğlu, Türkiye genelinde faaliyet gösteren yaklaşık 40 bin kuyumcu işletmesinin önemli bir bölümünün gerekli izin ve yetkilere sahip olmadan döviz alım-satım işlemleri gerçekleştirdiğine dair ciddi bulgular olduğunu belirtti. Bu işletmelerin "tezgâh altı" şeklinde yetkisiz faaliyet gösterdiklerinin tespit edilmesi durumunda uygulanacak yaptırımlar şöyle sıralanıyor:
- 50 bin ila 250 bin Türk Lirası arasında idari para cezası
- İşletmelerin bir ay süreyle kapatılması
- Yetkisiz faaliyetin 5 yıl içinde tekrarı halinde cezanın üst sınırdan uygulanması
- Tekrar eden kabahatlerde cezanın iki katına çıkarılması
Döviz bürosunun kaçak olduğunun kesin olarak tespit edilmesi durumunda ise faaliyet süresiz olarak durduruluyor, üst sınırdan ceza kesiliyor ve işletenler hakkında soruşturma başlatılıyor.
Vatandaşlar İçin Kritik Uyarılar ve Belge Kontrolü
Serdar Yerlioğlu, vatandaşların bir işletmenin yetkili döviz bürosu olup olmadığını anlamaları için basit bir yöntem önerdi. Yerlioğlu, "Vatandaşlarımız, iş yerinde Hazine ve Maliye Bakanlığı Kambiyo Genel Müdürlüğü tarafından düzenlenmiş Faaliyet İzin Belgesi'ne bakarak bu işletmenin yetkili olup olmadığını anlayabilirler" dedi.
Bu belgenin yetkilendirilmiş döviz bürolarına ıslak imzalı olarak gönderildiğini ve herkesin rahatlıkla görebileceği bir yerde asılmasının zorunlu olduğunu vurgulayan Yerlioğlu, vatandaşların bu belgeyi görmedikleri iş yerlerinden döviz alım-satımı yapmamalarını, işlem öncesinde belgenin varlığını mutlaka sorgulamalarını tavsiye etti.
Sahte Para Riski ve Vatandaşlara Yönelik Tehlikeler
Kaçak döviz bürolarının yarattığı riskler sadece kayıt dışı ekonomi ve suç gelirlerinin aklanmasıyla sınırlı değil. Yerlioğlu, yetkili döviz bürolarında para sayma cihazları, sahtecilik tespit ekipmanları, kamera kayıt sistemleri ve eğitimli personel zorunluluğu bulunduğunu hatırlattı.
Yetkisiz işletmelerde bu kontrollerin olmamasının, vatandaşlara sahte döviz verilmesi riskini ciddi ölçüde artırdığını belirten Yerlioğlu, ayrıca vatandaşlara önemli bir uyarıda bulundu: "İşlemin suç gelirleriyle bağlantılı olması, bilerek ve isteyerek yasa dışı faaliyete iştirak edilmesi gibi durumların tespiti halinde, vatandaş da soruşturma kapsamına dahil edilebiliyor."
İhbar Mekanizması ve Vatandaş Katkısı
Bakanlığın e-devlet platformunda yer alan "Yetkisiz döviz alım satım ihbar başvurusu" bölümüne gelen ihbarlar ve bakanlığın kendi tespitleri neticesinde 194 kaçak döviz bürosu hakkında işlem başlatıldı. Kaçak işletmelerin sadece sahte döviz vererek vatandaşı mağdur etmekle kalmayıp, aynı zamanda suç gelirlerinin aklanmasına ve kayıt dışı ekonomiye de sebep olduğu vurgulandı.
Serdar Yerlioğlu, bu tür yetkisiz faaliyetlerle karşılaşan vatandaşların savcılık ve emniyet birimlerine başvurmalarını önererek, yasal süreçlere vatandaş katkısının önemine dikkat çekti. Bakanlık tarafından yapılan denetimlerde, alenen döviz bürosu gibi faaliyet gösteren, kur panosu ve ışıklı tabela kullanarak kamuoyunda yetkili döviz bürosu izlenimi oluşturan 194 kaçak işletmenin faaliyetinin durdurulduğu bildirildi.
