Tarım ve Orman Bakanlığı, iklim değişikliği kaynaklı kuraklık tehdidine karşı tarım sektörünü güçlendirmek için önemli bir adım attı. Bakanlık, su kaynaklarının etkin kullanımını sağlamak amacıyla bireysel sulama sistemlerine yaklaşık 12 milyar liralık hibe ve destek ödemesi yaptı. Bu destek, 'Su Verimliliği Seferberliği' kapsamında ülke genelinde yürütülen çalışmaların bir parçası olarak öne çıkıyor.
Kapsamlı Destek Paketi ve Somut Sonuçlar
Bakanlık, 2007 yılından bu yana devam eden projelerle önemli bir mesafe kat etti. 60 bin 679 proje hayata geçirilerek, yaklaşık 5,5 milyon dekar tarım arazisi modern sulama sistemlerine kavuşturuldu. Bu yatırımlar sayesinde 121 bin 358 kişinin tarım sektöründe istihdamı sürdürmesi sağlandı. Modern sulama sistemlerine yapılan yatırımların karşılığında, bugünün değeriyle toplam 11 milyar 938 milyon lira ödeme gerçekleştirildi.
Yapılan modern sulama yatırımlarının somut faydaları da gözle görülür seviyede. Bu sistemlerle yaklaşık %60 oranında su tasarrufu elde edildi. Ayrıca, tarım toprakları tuzlanma, taban suyu yükselmesi ve erozyon gibi risklere karşı koruma altına alındı. Tüm bu iyileştirmeler, ürün veriminde %20 ile %25 arasında bir artış kaydedilmesini beraberinde getirdi.
Kuraklıkla Mücadelede Stratejik Adımlar ve Üretici Desteği
İklim değişikliğinin olumsuz etkilerini yönetmek için Bakanlık, 2023-2027 dönemini kapsayan Türkiye Tarımsal Kuraklık Mücadele Stratejisi ve Eylem Planı'nı uygulamaya aldı. Bu plan, tarımsal su kullanımının planlanması ve sürdürülebilir üretim için bir yol haritası niteliği taşıyor.
Plan doğrultusunda, yeraltı sularının aşırı kullanıldığı havzalarda ürün deseni değişikliğine gidiliyor. Bu kapsamda, 11 il ve 52 ilçe 'yeraltı su kısıtı havzası' olarak belirlendi. Su tüketimi yüksek ürünler yerine, mercimek, nohut, arpa, buğday ve aspir gibi daha az su isteyen bitkilerin ekimi teşvik ediliyor.
Üreticilere yönelik destekler de devam ediyor. 2021 yılında yaşanan kuraklık nedeniyle buğday, arpa ve baklagillerde %30'dan fazla verim kaybı yaşayan 658 bin 885 çiftçiye toplam 2,6 milyar lira destek sağlandı. Tarım sigortası kapsamında ise 2024 yılında, köy bazlı verim sigortası yaptıran üreticilere yaklaşık 303 milyon lira tazminat ödemesi yapıldı.
Geleceğe Yönelik Yenilikçi Projeler
Bakanlık, su verimliliğini daha da artırmak için yenilikçi projeleri de hayata geçiriyor. Kurak bölgelerde yağmur suyundan daha fazla yararlanmak için yağmur hasadı projeleri uygulanıyor. Bu projeler kapsamında yağmur hasadı havuzlarının yapımı için %50 hibe desteği sağlanıyor.
Ayrıca, dijital tarım uygulamaları kapsamında, bitkilerin ne zaman ve ne kadar suya ihtiyaç duyduğunu belirleyen dijital sulama yönetimi projeleri yürütülüyor. Düşük kaliteli ve arıtılmış suların tarımda kullanılabilmesi için AR-GE çalışmaları da sürdürülüyor. 'Sulama Yönetimi ve Bitki Su Tüketimi Sistemi' gibi geliştirilen sistemlerle su tasarrufunun daha da artırılması hedefleniyor.
Anadolu Bozkır Ekosistemleri için hazırlanan İklim Değişikliğine Ekosistem Tabanlı Uyum Strateji Belgesi de 2022'de yürürlüğe girerek, tarımsal üretimde suyun verimli kullanılması ve iklim değişikliğine bütüncül bir yaklaşım geliştirilmesi amaçlanıyor.
