Ticaret Bakanlığı, tüketicilerin haklarını korumak ve piyasa denetimini sağlamak için yıl içinde yoğun bir denetim ve inceleme süreci yürüttü. Bakanlığa kasım ayı itibarıyla ulaşan şikayet sayısı, vatandaşların hak arama konusundaki bilincinin arttığını gösteriyor.
Şikayetler ve Uygulanan Yaptırımlar
Bakanlıktan alınan bilgilere göre, tüketiciler şikayetlerini CİMER, e-Devlet, e-posta ve yazılı başvuru gibi kanalları kullanarak iletebiliyor. Kasım ayı sonu itibarıyla toplam 197 bin 846 şikayet Bakanlığın ilgili birimlerine ulaştı. Bu şikayetler arasında ayıplı mal ve hizmetler, mesafeli sözleşmeler, ticari reklamlar, haksız ticari uygulamalar, garanti belgesi sorunları, satış sonrası hizmetler ve abonelik sözleşmeleri başı çekti.
İncelenen her şikayet, titiz bir denetim sürecine tabi tutuldu. Ocak-kasım döneminde merkez ve taşra teşkilatları tarafından yaklaşık 409 bin firma denetlendi. Yapılan denetimler sonucunda, bu firmalardan yaklaşık 87 bininin yaptırım uygulanması gereken ihlaller yaptığı tespit edildi.
Denetimlerde özellikle tüketicilerin sağlık, güvenlik ve ekonomik çıkarlarını tehlikeye atan ürünlere odaklanıldı. Bu kapsamda, söz konusu dönemde firmalara toplamda 1,6 milyar lira idari para cezası kesildi. Bu yüksek tutar, Bakanlığın tüketici hakları konusundaki kararlı duruşunun bir göstergesi olarak yorumlanıyor.
Alo 175 Hattı Yoğun İlgi Görüyor
Tüketicilerin sorunlarına anında çözüm bulabilmeleri için hizmet veren "Alo 175 Tüketici Danışma Hattı" da oldukça yoğun kullanılıyor. Vatandaşların karşılaştıkları sorunlara çözüm yolları sunan ve uyuşmazlıkların çözümü için başvuruları ilgili mercilere yönlendiren bu hat, günde ortalama 1000 çağrıya cevap veriyor.
2024 yılı içinde toplam 422 bin 784 çağrı karşılanırken, bu yılın sadece kasım ayına kadar olan döneminde ise 431 bin 758 çağrıya cevap verildi. Bu rakamlar, hattın tüketiciler nezdinde güvenilir bir başvuru mercii haline geldiğini açıkça ortaya koyuyor.
Bakanlıktan Tüketicilere Kritik Uyarılar
Ticaret Bakanlığı yetkilileri, denetimlerin yanı sıra tüketicileri olası mağduriyetlere karşı da uyarıyor. Özellikle bazı sektörlerde sık karşılaşılan sorunlar konusunda vatandaşların dikkatli olması gerektiğinin altı çiziliyor.
Tatil sektöründe, ücretsiz tatil vaadiyle tesislere davet edilen ve yüksek baskı altında sözleşme imzalamaya ikna edilen vatandaşların sayısı azımsanmayacak kadar fazla. Bakanlık, bu tür davetler alan tüketicilerin, kendilerine tanıtım ve satış yapılacağını bilerek hareket etmelerini tavsiye ediyor.
Yenilenmiş ürün alırken ise tüketicilerin çok daha seçici olması gerekiyor. Bakanlık, vatandaşların mutlaka Bakanlıkça yetkilendirilmiş yenileme merkezlerinin listesini ve bu firmalara verilen yetki belgelerini kontrol etmelerini öneriyor.
Yetkili servis konusunda da önemli bir uyarı var. Yetkili servis olmadığı halde bu izlenimi veren firmalara karşı dikkatli olunması gerektiğini belirten Bakanlık, www.servis.gov.tr adresinden erişilebilen Servis Bilgi Sistemi üzerinden ürünlerin gerçek yetkili servis bilgilerinin doğrulanmasını tavsiye ediyor.
Son olarak, mesafeli sözleşmelerle (e-ticaret) yapılan alışverişlerde de dikkatli olunması çağrısı yapılıyor. Alışveriş öncesinde ve sırasında satıcı firmanın bilgileri, iade koşulları ve garanti şartları gibi detayların mutlaka okunması gerekiyor. Ayrıca, tekstil, ayakkabı, oyuncak gibi Bakanlığın sorumluluğundaki ürünleri alırken Güvensiz Ürün Bilgi Sistemi'ndeki bildirimlerin kontrol edilmesi ve ürün üzerindeki tüm uyarıların dikkate alınması hayati önem taşıyor.
