Türkiye'de yaklaşık 5 milyon emekli ve hak sahibini doğrudan ilgilendiren önemli bir düzenleme gündemde. En düşük emekli aylığının 2026 yılı Ocak ayından itibaren 20 bin liraya çıkarılması planlanıyor. Meclise sunulan kanun teklifinin etki analizine göre, bu artışın 2026 yılı bütçesine toplam maliyeti 110,2 milyar lira olarak hesaplanıyor.
Emekli Maaşlarında Tarihi Artış Süreci
En düşük emekli aylığı uygulaması ilk kez 2019 yılı Ocak ayında, 1000 lira seviyesinde başlatıldı. Ekonomik koşullara bağlı olarak yapılan düzenli artışlarla bu rakam zaman içinde yükseldi. 2020 Nisan'da 1500 liraya, 2022'nin başında 2500 liraya çıkan aylık, 2022 Temmuz'da 3500 liraya, 2023 Ocak'ta 5500 liraya, 2023 Nisan'da 7500 liraya ulaştı.
2024 yılında ise iki aşamalı bir artış yaşandı. Yılın başında 10 bin lira olan en düşük emekli maaşı, Temmuz ayında 12 bin 500 liraya yükseltildi. 2025 yılındaki güncellemelerle bu tutar önce 14 bin 469 liraya, ardından Temmuz ayı itibarıyla da 16 bin 881 liraya çıkarıldı. Yeni teklifle birlikte bu rakamın 2026'da 20 bin lira sınırına taşınması öngörülüyor.
5 Milyona Yakın Kişi Faydalanacak
Düzenlemenin kapsamı oldukça geniş. Halihazırda 16 bin 881 lira olan en düşük emekli aylığından yaklaşık 4 milyon 11 bin 700 kişi yararlanıyor. Yeni düzenleme yürürlüğe girdiğinde bu sayının 4 milyon 917 bine çıkması bekleniyor. Yani, yaklaşık 5 milyon emekli ve hak sahibi, yaşlılık, malullük ve ölüm aylıklarında artıştan faydalanacak.
Maliyet analizlerine göre, düzenlemenin 2026 yılının ilk altı ayındaki mali etkisi 66,3 milyar lira, ikinci altı aydaki etkisi ise 43,9 milyar lira olarak öngörülüyor. Bu da toplamda 110,2 milyar liralık bir bütçe maliyeti anlamına geliyor.
Asgari Ücret Desteği de Artıyor
Kanun teklifi kapsamında, işverenlere sağlanan asgari ücret desteğinde de artış planlanıyor. Mevcut uygulamada 1000 lira olan destek tutarı, 1270 liraya çıkarılacak. Bu desteğin amacı, işverenlerin iş gücü maliyetlerini hafifleterek istihdamın korunması ve kayıtlı çalışmanın desteklenmesi olarak belirtiliyor.
Asgari ücret desteği uygulaması 2016 yılından bu yana devam ediyor. 2025 yılının ilk on ayında, aylık ortalama 1 milyon 456 bin 360 iş yeri bu destekten yararlandı ve bu süreçte yaklaşık 52 milyar lira ödeme yapıldı. Uygulamanın başlangıcından bugüne kadar sağlanan toplam destek tutarı ise 187 milyar 68 milyon liraya ulaştı.
Yeni düzenlemeyle birlikte, 2026'da sigortalı başına günlük 42,33 lira (aylık 1270 lira) olarak uygulanacak asgari ücret desteğinin aylık maliyetinin 6,36 milyar lira, yıllık maliyetinin ise 76,37 milyar lira olması bekleniyor.
Sonuç olarak, hem emeklilere yönelik en düşük aylık artışı hem de işverenlere sağlanan asgari ücret desteğindeki yükseliş, 2026 yılında sosyal güvenlik ve istihdam politikaları açısından önemli bir mali yükümlülük getiriyor. Bu adımların, vatandaşların alım gücünün korunması ve işsizliğin önlenmesi hedefleri doğrultusunda atıldığı ifade ediliyor.
