Gelir Vergisinde Tarihi Beyanname Sayısı: 5,5 Milyon ile Rekor
Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından yürütülen çalışmalar neticesinde, geçtiğimiz yıl elde edilen kazançlara yönelik olarak yaklaşık 5,5 milyon vergi beyannamesi verildi ve bu alanda yeni bir rekor kaydedildi. Ayrıca, 401 bin mükellef ilk defa beyanname vererek vergi sistemine dahil oldu.
Beyanname Dönemi Sonuçları ve Artış Oranları
Bakanlıktan edinilen bilgilere göre, ticari, zirai ve mesleki faaliyetlerinden dolayı gerçek usulde vergilendirilen gelir vergisi mükellefleri ile geliri yalnızca ücret, kira, menkul sermaye iradı veya diğer kazanç ve iratlardan oluşan mükellefler için beyanname dönemi tamamlandı. Milyonlarca mükellef, geçen yıl elde ettiği kazancı beyan etmek amacıyla GİB tarafından geliştirilen Hazır Beyan Sistemi'ni aktif olarak kullandı.
SMS bilgilendirmeleri, kamu spotları, eğitici videolar, çağrı merkezi hizmetleri ve rehberler gibi içerik ve hizmetler sayesinde, hem beyan sayısında hem de vergi tutarında önemli artışlar yaşandı. Mart ayı boyunca devam eden beyan döneminde, ticari, zirai ve serbest meslek kazancı yönünden gelir vergisi mükellefi olanlar tarafından 2 milyon 899 bin beyanname verildi.
Son Üç Yıllık Dönemdeki Rekor Artışlar
Beyanname sayılarındaki artış dikkat çekici bir seyir izliyor. Geçen yıl 2 milyon 747 bin, 2024 yılında ise 2 milyon 604 bin olarak kayıtlara geçen beyanname sayıları, son üç yılda belirgin bir yükseliş gösterdi. Ticari, zirai ve serbest meslek kazancı elde edenler tarafından verilen beyanname sayısı, üç yıllık dönemde yüzde 11 artarken, beyan edilen matrah tutarları da önemli ölçüde yükseldi.
2023 dönemi gelirleri için 270,4 milyar lira, 2024 dönemi gelirleri için 512,9 milyar lira ve 2025 gelirleri için ise 897,3 milyar lira olarak kaydedilen matrah tutarları, son üç yıllık dönemde bu mükellefler tarafından beyan edilen toplam matrah tutarında yüzde 232'lik bir artışa işaret ediyor.
Hazır Beyan Sistemi ve Diğer Kazanç Türleri
Hazır Beyan Sistemi üzerinden kira, ücret, menkul sermaye iradı ile diğer kazanç ve irat türlerinden gelir elde eden 2 milyon 558 bin mükellef de beyanname verdi. Bu mükellefler tarafından 1 trilyon 458 milyar lira matrah beyan edilirken, hesaplanan vergi tutarı da 446 milyar liraya ulaştı. Beyan edilen matrahtaki artış oranı, geçen yıla kıyasla yüzde 70, bir önceki yıla göre ise yüzde 265 olarak gerçekleşti.
Hesaplanan vergi tutarındaki artış da geçen yıla göre yüzde 67, bir önceki yıla kıyasla yüzde 252 olarak belirlendi. Geçmiş yıllarda gelir elde etmesine rağmen beyanname vermeyen mükelleflere yönelik yapılan çalışmalar neticesinde, yılbaşından bu yana 2024 ve önceki yıllara ait 37 bin beyanname daha verildi.
Toplam Beyanname Sayısı ve Vergi Tahsilatı
GİB verilerine göre, 2024 yılında 4,4 milyon ve geçen yıl yaklaşık 5 milyon beyanname verilirken, bu yıl verilen toplam beyanname sayısı 2024 yılına kıyasla yüzde 24 artarak 5 milyon 457 bin ile rekor düzeye ulaştı. Beyan edilen toplam gelir vergisi matrahı ise 2023 yılında elde edilen gelirler için 669 milyar lira, 2024 yılında elde edilen gelirler için 1 trilyon 370 milyar lirayken, bu yıl 2 trilyon 355 milyar liraya yükseldi.
Hesaplanan vergi tutarı da 2023 yılı için 202 milyar lira ve 2024 yılı için 411 milyar lira olarak kayıtlara geçti. Bu tutar, geçen yıl elde edilen kazançlara yönelik olarak üç yıllık dönemde yüzde 247 artış göstererek 702 milyar liraya çıktı. Bu sonuçlar, üç yıllık dönemde mükelleflerin vergiye gönüllü uyumunda önemli bir artış olduğunu da ortaya koydu.
Bakan Şimşek'ten Açıklamalar ve Teşvikler
Hazine ve Maliye Bakanı Mehmet Şimşek, konuya ilişkin değerlendirmesinde, Başkanlığın kayıt dışı faaliyetlere ilişkin tespit ve denetim kapasitesini önemli ölçüde artırdığına dikkat çekti. Şimşek, "2025 yılında elde ettikleri gelirlerini süresinde beyan etmeyen ya da eksik beyanda bulunan mükellefler, pişmanlık hükümlerinden yararlanarak beyanname verebilir. Vergi adaleti ve kamu maliyesinin sürdürülebilirliği için gönüllü uyum büyük önem taşıyor. Pişmanlık hükümlerinden faydalanarak beyanname veren mükelleflere vergi ziyaı cezası kesilmiyor." ifadelerini kullandı.
Bu süreçte mükellef hizmetleri, analiz ve saha çalışmalarıyla katkı sağlayan Gelir İdaresi personelini tebrik eden Bakan Şimşek, "Orta Vadeli Programı'mızın kararlı şekilde uygulanması sayesinde vergilemede adalet ve etkinliği artırırken son üç yıllık dönemde beyanname sayısı, vergi tahsilatı ve matrah tutarlarında rekor artışlara imza attık." açıklamasını yaptı.
İlk Kez Beyanname Veren Mükellefler ve İzleme Süreci
2025 yılına ilişkin olarak 401 bin mükellef ilk kez kira, ücret, menkul sermaye iradı ile diğer kazanç ve iratlara ilişkin mükellefiyet tesis ettirerek beyanname verdi. Gelir vergisi beyan dönemi sonrasında, Gelir İdaresi tarafından beyannamesini süresinde beyan edip ilk taksitini ödeyen mükelleflere teşekkür SMS'i gönderildi.
Başkanlık, 2025 yılında gelir elde eden ve yapılan hatırlatmalara rağmen beyanname vermeyenler başta olmak üzere, elde ettikleri gelirleri beyan etmeyen veya eksik beyanda bulunan mükellefleri tespit etmek üzere çalışmalara başladı. Bu mükelleflerin bilgileri, haklarında cezalı işlem yapılmak üzere vergi dairelerine gönderilecek.
Bu süreçte vergisini ödemek isteyen mükelleflerin, Dijital Vergi Dairesi veya Hazır Beyan Sistemi üzerinden pişmanlıkla beyanname verme ve bu sistemler aracılığıyla banka ya da kredi kartıyla vergi ödeme imkanı da bulunuyor. Vergi tahsilatında yaşanan rekor artışlar, ekonomik politikalara olan güvenin artmasına ve mükellef uyumunun güçlenmesine katkı sağlıyor.
