Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın "Aile kurumumuz tehlike altında. Her telefon neredeyse bir kumarhane haline geldi" şeklindeki çarpıcı açıklamalarının ardından kamu bankaları harekete geçti. VakıfBank, Halkbank ve Ziraat Bankası, mobil bankacılık uygulamaları başta olmak üzere şans oyunları sitelerine para transferini kolaylaştıran özel sekmeleri tamamen kaldırma kararı aldı.
Finansal Sistemde Önleme Tedbirleri
Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın kumar bağımlılığıyla mücadelenin yalnızca güvenlik güçleriyle sınırlı kalmaması gerektiğini, medya, finans kuruluşları ve toplumun tüm kesimlerinin aktif sorumluluk üstlenmesi gerektiğini vurgulaması, kamu bankalarının bu adımı atmasında belirleyici oldu. Uygulamanın, Sanal Ortamda Yasa Dışı Bahis, Şans Oyunları ve Kumarla Mücadele Eylem Planı'nın yedi öncelik alanından biri olan "finansal sistemde önleme" kapsamında hayata geçirildiği resmi kaynaklarca doğrulandı.
Mobil Bankacılıkta Köklü Değişiklik
Daha önce mobil bankacılık uygulamalarında yer alan ilgili sekme aracılığıyla şans oyunu sitelerine limitsiz para transferi yapılabilirken, kamu bankalarının aldığı bu radikal kararla bu imkân tamamen sona erdi. İlginç bir detay olarak, özel bankalarda bu tür işlemlerin 15,75 lira işlem ücreti karşılığında devam ettiği, buna karşılık standart şahıstan şahsa para transferlerinde çok daha yüksek işlem ücretleri uygulandığı belirtiliyor.
Kumar Bağımlıları İçin Ciddi Yaptırımlar
Şans oyunları sitelerine düzenli para transferi yaptığı tespit edilen kişilerin, bankalar tarafından artık "kumar bağımlısı" olarak değerlendirileceği açıklandı. Bu kapsamda alınacak önlemler şu şekilde sıralanıyor:
- Kredi notlarının önemli ölçüde düşürülmesi
- Kredi başvurularının olumsuz sonuçlanma ihtimalinin ciddi oranda artması
- "Makul şüphe" kapsamında kredi kullanım amaçlarının kumar olarak değerlendirilmesi
- Finansal sistemde kara listeye eklenmeleri
Türkiye Ekonomisine Ağır Maliyet
Yeşilay'ın güncel araştırma verileri, kumarın Türkiye ekonomisine yıllık maliyetinin 40 milyar dolar seviyesinde olduğunu ortaya koyuyor. Yeşilay Danışmanlık Merkezleri (YEDAM) istatistikleri ise oldukça düşündürücü:
- Başvuruların %34'ü kumar bağımlılığı kaynaklı
- Başvuranların %75'inin arkadaş çevresinde de kumar oynayan kişiler bulunuyor
- Ortalama kumara başlama yaşı 21,41 olarak ölçülüyor
- En çok tercih edilen kumar türü %65 ile spor bahisleri, bunu casino oyunları izliyor
- YEDAM'a başvuran danışanların %86,5'i lise ve üzeri eğitim düzeyine sahip
Bu veriler, kumar bağımlılığının yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda ciddi bir sosyal sorun olduğunu ve eğitim düzeyi yüksek kesimleri de etkilediğini net bir şekilde gözler önüne seriyor. Kamu bankalarının aldığı bu önleyici tedbirlerin, finansal sistem üzerinden kumarın yaygınlaşmasını engellemede önemli bir adım olacağı değerlendiriliyor.
