Anadolu'nun kadim topraklarından yükselen bir lezzet hazinesi, gastronomi dünyasının radarına girdi. Tarihi Nemrut Dağı ile ünlü Adıyaman, artık sadece kültürel mirasıyla değil, damaklarda unutulmaz izler bırakan zengin mutfağıyla da konuşuluyor. Doğu mutfakları arasında hak ettiği ilgiyi görmemiş gibi dursa da, Adıyaman'ın sofraları, gerçek lezzet avcıları ve gurmeler için keşfedilmeyi bekleyen bir sırlar dünyası sunuyor.
Adıyaman Mutfağı: Lezzetin Kalbindeki Durak
Adıyaman mutfağı, çorbalardan tatlılara, salatalardan köftelere kadar her kategoride kendine has yorumlara sahip. Yöre halkının lezzete verdiği önem, buraya giden herkesin dikkatini çekiyor ve yemeklerin tadına bakanlarda tekrar tekrar deneme isteği uyandırıyor. Özellikle geleneksel salata çeşitleri, bu mutfağın öne çıkan özelliklerinden biri. 19 Ocak 2026 tarihinde İdil Açıkalın'ın sunduğu 'İdilika'nın Mutfağı' programı da bu keşfi destekleyerek, Adıyaman'ın sofralarına ışık tuttu.
Unutulmaz Bir Lezzet: Balcanı Tarifi
Adıyaman'ın en karakteristik yemeklerinden biri olan Balcanı, patlıcan ve ayranın uyumundan doğan bir şölendir. Yapımı titizlik ister. 350 gram bulgur, 1 baş kuru soğan, 1 yumurta, 1 çay kaşığı buğday unu, 2 yemek kaşığı tereyağı, 1.5 kg patlıcan ve 2 litre tulukta yayılarak yağı alınmış ayran ile hazırlanır.
İşin sırrı, yağı alınmış koyun yoğurdundan elde edilen ayranı, kesilmemesi için sürekli karıştırarak kaynatmaktır. İçine un ve çırpılmış yumurta eklenir. Kaynayan ayrana bulgur ve uzunlamasına kesilmiş patlıcanlar ilave edilir. Patlıcanlar iyice piştikten sonra ayrı bir kapta dövülerek krema kıvamına getirilir ve tekrar ana karışıma eklenir. Son aşamada, soğuyan yemeğin üzerine tereyağında kızartılmış ince doğranmış soğanlar dökülür. Soğuk servis edilen bu yemek, sıcak yaz günleri için mükemmel bir seçenektir.
Tatlı Bir Sürpriz: Kuncemot
Adıyaman'ın geleneksel tatlılarından Kuncemot, basit malzemelerle hazırlanan ancak tadıyla şaşırtan bir lezzet. 1 su bardağı üzüm pekmezi, 1 su bardağı kabuklu susam (küncü) ve 100 gram fıstık içi yeterli.
Pekmez, tencerede katı bir kıvam alana kadar kaynatılır. Ardından kabuklu susamlar eklenir ve iyice karıştırılarak bir süre daha pişirilir. Hazırlanan karışım, altına un serpilmiş bir tepsiye dökülür. Soğuduktan sonra sakız kıvamını alan tatlı, fıstık içi ile süslenerek servis edilir.
Doyurucu Bir Ana Yemek: Basalla
Basalla, Adıyaman mutfağının doyurucu ve lezzet dolu ana yemeklerinden biridir. Köftesi ve etli suyu ayrı ayrı hazırlanarak birleştirilir.
Köftesi için: 4 su bardağı köftelik bulgur, 100 gram yağsız kıyma, 1 su bardağı irmik, 5 çorba kaşığı un, 1 yemek kaşığından az salça, 1 yumurta ve nar ekşisi kullanılır. Bulgur ve irmik soğuk su ile ıslatılır, ardından kıyma, salça ve diğer malzemeler eklenip yoğrulur. Nohut büyüklüğünde köfteler yuvarlanır.
Suyu için: 300 gram haşlanmış kuşbaşı kuzu eti, 2 su bardağı haşlanmış nohut, 1 büyük soğan, salça, sumak ekşisi, nane ve tuz gereklidir. Soğan kavrulur, salça, et ve nohut eklenir. Suyu ile birlikte yaklaşık 30 dakika kısık ateşte pişirilir. Son olarak hazırlanan köfteler suya eklenir, tuz ve ekşisi ilave edilerek 3 dakika kaynatılır. Üzerine kuru nane serpilerek servis edilir.
Adıyaman mutfağı, bu tariflerle sınırlı değil. Her biri ayrı bir hikaye anlatan onlarca yemek, bu kadim şehrin sofralarını süslüyor. Gurme turizminin yeni rotası haline gelen bölge, sadece tarihi değil, damak tadıyla da ziyaretçilerini bekliyor.
