İdil Açıkalın'ın Mutfağı'nda Sivas'ın Zengin Lezzet Dünyası
İdil Açıkalın'ın sunduğu İdilika'nın Mutfağı programının bu bölümünde, izleyicileri Sivas'ın geleneksel mutfak kültüründe bir yolculuğa çıkarıyoruz. 27 Şubat 2026 tarihli programda, İç Anadolu'nun bu kadim şehrinin mutfak hazineleri mercek altına alınıyor.
Sivas Mutfağının Öne Çıkan Özellikleri
Sivas mutfağı, Türk mutfak kültürü içinde son derece özel ve seçkin bir konuma sahiptir. Coğrafi konumu ve tarihi geçmişi sayesinde oldukça zengin ve çeşitli bir mutfak geleneği geliştirmiştir. Bu mutfakta:
- Yemek çeşitliliği oldukça fazladır
- Özel gün yemekleri ve ritüelleri önemli yer tutar
- Yabani ve şifalı bitkiler sıklıkla kullanılır
- Kış hazırlıkları mutfağın önemli bir parçasıdır
- Mevsimsel geçişler yemek kültürünü doğrudan etkiler
Kış aylarında yöresel çorbalar ve hamur işleri ön plana çıkarken, yaz mevsiminde yoğurtlu yemekler sofraları süsler. Hasat sonrası dönemde ise kışlık hazırlıklar titizlikle yapılır. Et ve sebzenin uyumlu bir şekilde bir araya geldiği Sivas yemekleri, özenle seçilmiş baharatlar ve soslarla zenginleştirilir.
Geleneksel Sivas Lezzetleri ve Tarifleri
Programda, Sivas mutfağının en önemli lezzetlerinden dördünün detaylı tarifleri paylaşıldı:
Peskütan Çorbası
Malzemeler:
- 1 su bardağı yarma
- 1/2 su bardağı yeşil mercimek
- 1 su bardağı peskütan (pişirilmiş yoğurt)
- 3-4 adet kemikli kıyma
- 3 litre su
- Tuz
- 2 yemek kaşığı tereyağı
- 1 yemek kaşığı kuru nane
- 1 adet küçük soğan
Yapılışı: Önceden ıslatılmış yarma ve mercimek pişirilir. İçine kemikli et eklenir. Peskütan soğuk su ile karıştırılarak ayran kıvamına getirilir. Su ve tuz ilavesiyle pişirme işlemi tamamlanır. Ayrı bir tavada ısıtılan yağda doğranmış soğan pembeleştirilir, kuru nane eklenerek sos hazırlanır ve çorbanın üzerine dökülür.
Kelle Tatlısı
Malzemeler:
- Hamur için: un, kabartma tozu, ayçiçek yağı, yoğurt, yumurta, su
- Erişte hamuru için: yumurta, un, tuz, su
- İç harç için: ceviz, badem, fındık, kuru üzüm, tarçın, zencefil, tereyağı
- Şerbet için: şeker, su, limon suyu
Yapılışı: Hamur malzemeleri yoğurulup dinlendirilir. Erişte hamuru hazırlanıp ince şeritler halinde kesilerek haşlanır. Şerbet kaynatılıp soğumaya bırakılır. Kuruyemişler ayrı ayrı çekilip kavrulur. Haşlanan erişteye soğuyan şerbetten eklenip karıştırılır. Kavrulmuş kuruyemişler, baharatlar ilave edilir. Dinlenen hamur bezelere ayrılıp açılır, kat kat yağlanıp iç harç serpilerek pişirilir.
Mercimek Bat
Malzemeler: yeşil mercimek, köftelik bulgur, yeşil soğan, maydanoz, dereotu, domates, kuru soğan, karabiber, kimyon, domates salçası, limon suyu, tuz.
Yapılışı: Haşlanan mercimeğe bulgur eklenip şişmesi beklenir. Ilık hale gelen karışıma tüm malzemeler eklenip karıştırılır. Son olarak su ilave edilerek hazır hale getirilir.
Tellice Köftesi
Malzemeler: dana kıyma, domates salçası, tuz, yeşil biber, tırnak pidesi.
Yapılışı: Bir gece önceden tuzlanan kıyma iyice yoğurulur. Ceviz büyüklüğünde parçalar koparılıp ince ve yuvarlak şekil verilir. Mangal ateşinde veya döküm tavada pişirilir. Domatesle birlikte tırnak pidesi üzerinde servis edilir.
Sivas Mutfağının Kültürel Önemi
Sivas, sadece yemekleriyle değil, aynı zamanda mutfakla ilgili gelenek ve görenekleriyle de Türk kültür mirasına önemli katkılar sunmaktadır. Yöresel sanatları ve el işçilikleriyle de adını duyurmayı başaran bu şehir, mutfak kültürünü gelecek nesillere aktarmak için çaba göstermektedir.
Programda sunulan bu tarifler, Sivas mutfağının zenginliğini ve çeşitliliğini gözler önüne seriyor. Geleneksel lezzetlerin modern sunumlarla buluştuğu bu bölüm, izleyicilere hem pratik bilgiler hem de kültürel bir birikim sunmayı amaçlıyor.
