Kolon Kanseri Gençlerde Artıyor: Uzmanlar 45 Yaş Üstü Tarama Çağrısı Yaptı
Mart ayının tüm dünyada olduğu gibi Türkiye'de de "Kolon (Kolorektal) Kanseri Farkındalık Ayı" olarak kabul edilmesi nedeniyle, Türk Gastroenteroloji Derneği (TGD) tarafından İstanbul'da önemli bir basın toplantısı gerçekleştirildi. İstanbul Florence Nightingale Hastanesi'nde düzenlenen toplantıda, "Kolorektal kanser önlenebilir bir kanserdir: Farkında ol, geç kalma" sloganıyla toplumsal bilincin artırılması hedeflendi.
Prof. Dr. Levent Erdem: "Hiçbir Şikayeti Olmayanlar Bile 45 Yaş Üstü Tarama Yaptırmalı"
TGD üyesi Prof. Dr. Levent Erdem, konuyla ilgili yaptığı açıklamada şu ifadeleri kullandı: "Hiçbir şikayeti olmayan kişilerde tarama testi yaptığımızda kolon kanseri öncüsü olan polipler saptanmakta ve yüzde 2 civarında da kolon kanseri görülmektedir. Kolon kanserinin taramasının önemini anlatmaya çalışıyoruz. Hiçbir şikayeti olmayan kişiler bile 45 yaşın üzerinde ise tarama testlerini yapmalıdır. Kolonoskopi taraması ile kansere giden polipleri tespit ederek kanseri önleyebiliriz."
Gençlerdeki Artış Endişe Verici
Prof. Dr. Erdem, kolon kanserinin gençlerde de görülmeye başladığına dikkat çekerek şunları söyledi: "Kolon kanseri dünyada 50 yaş grubunda taramaya katılım arttıkça azalmaya başladı. Gençlerde ise daha sık kolon kanseri ve polipler görülmeye başladı. Türkiye'de de bu artışı saptadık, gençlerimizin de tarama testi yaptırmasını öneriyoruz. Dışkıda nedeni açıklanamayan kan görülmesi ve anemi dediğimiz durum olduğunda mutlaka kolonoskopi taraması yapılmalı. Erken dönemde teşhis ile cerrahi ve onkolojik tedavi yöntemleri ile kolon kanserini önlemek mümkündür."
Kolon Kanseri Belirtileri ve Risk Faktörleri
TGD Üyesi Prof. Dr. Nurdan Tözün ise kolon kanseri belirtilerine ilişkin önemli bilgiler verdi: "Kolon kanserinin belirtileri çok tipik. Hastanın bağırsak alışkanlıklarının değişmesi, dışkıda kan görülmesi, karın ağrısı gibi durumlar kolon kanseri belirtileridir. Hayat boyu bir insanın kolon kanserine yakalanma ihtimali yüzde 4-5. Bu önlenebilir kanser türünü önlemek için farkındalık oluşturmalıyız."
Türk Gastroenteroloji Derneği Başkanı Prof. Dr. Ayhan Hilmi Çekin de konuyla ilgili şu açıklamaları yaptı: "Kolorektal kanserin tarama programları sayesinde önlenebilir bir tür olduğunu ve taramada en etkili yöntemin halen kolonoskopi tetkiki olduğunu vurgulamak istiyorum. Türkiye'de kolorektal kanser tanısı geç evrelerde konulmaktadır. Kanser geliştikten sonra erken evrelerde 5 yıllık sağ kalım oranları yüzde 90'larda iken ileri evrelerde bu oran yüzde 12'lere düşmektedir. Bu nedenlerle asemptomatik bireylerde erken kanser taraması yapılması önemlidir."
Türkiye'de Geç Tanı Sorunu
Prof. Dr. Çekin, Türkiye'deki hastaların yaklaşık üçte ikisine Stage III ve Stage IV gibi geç evrelerde tanı konulduğunu hatırlatarak şunları ekledi: "Günümüzde kolorektal kanser tarama programlarının meme ve serviks kanseri taramaları kadar maliyet etkin olduğu bilinmektedir. Buna rağmen ülkemizde toplumsal bilinç halen yeterli düzeyde değildir. Son yıllarda Sağlık Bakanlığının çalışmaları ve basın yoluyla farkındalığın artması olumlu bir gelişmedir."
Risk Skorlama Sistemi Geliştirildi
Prof. Dr. Erdem Akbal da yaptıkları çalışmalar hakkında bilgi verdi: "Farkındalığı artırmak ve risk grubunu tarama testine yönlendirmek adına istatistiki bilgiler olan uygulamamızı yaptık. Çalışmamızda 45 yaşı belirledik, kontrol çalışmamızı da 50 yaş altı için yaptık ve yayın aşamasına getirdik. Sigara kullanımı, vücut kitle indeksi, aile öyküsü ve cinsiyet gibi kriterleri içeren bir skorlama sistemi geliştirerek, kalın bağırsak kanseri riskini ölçüp bireyleri tarama testlerine yönlendirmeyi hedefledik. Özellikle gençlerde 45 yaş üstündeki kişiler tarama testleri yapmalı. 45 yaş altında da farkındalığı oluşturmalıyız."
Kolonoskopi Korkulacak Bir İşlem Değil
Prof. Dr. Gözde Derviş Hakim ise kolonoskopi konusunda halkın endişelerini gidermeye yönelik açıklamalar yaptı: "Kolon kanseri önlenebilir bir hastalık. Günümüzde gastroenteroloji çok gelişti, kolonoskopi ve polipektomilerde korkulacak bir şey kalmadı. Önlenebilir bir kanserin farkında olmak ve tarama programlarına katılmak gerekiyor."
Uzmanların ortak mesajı, kolon kanserinin erken teşhis edilebilir ve önlenebilir bir hastalık olduğu yönünde. Özellikle 45 yaş üstü bireylerin hiçbir şikayetleri olmasa bile düzenli tarama testleri yaptırmaları, gençlerin ise belirtilere karşı dikkatli olmaları gerektiği vurgulanıyor.
