Uzmanlar Von der Leyen'in Türkiye Açıklamalarını Stratejik Hata Olarak Nitelendirdi
Avrupa Birliği (AB) Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen'in, Türkiye'yi Rusya ve Çin ile aynı kategoride değerlendiren açıklamaları, uluslararası uzmanlar tarafından stratejik hata olarak nitelendirildi. Uzmanlar, Türkiye'nin NATO müttefiki ve AB aday ülkesi statüsünün göz ardı edilmemesi gerektiğini vurguladı.
Von der Leyen'in Tartışmalı Açıklamaları ve AB'nin Düzeltmesi
Almanya'nın Hamburg kentinde Die Zeit gazetesinin 80. yıl etkinliğinde konuşan Ursula von der Leyen, "Avrupa kıtasını tamamlamayı başarmalıyız ki Rus, Türk veya Çin etkisine girmesin. Daha büyük ve jeopolitik düşünmeliyiz." ifadelerini kullandı. Bu açıklamaların ardından AB Komisyonu, Türkiye'nin ekonomik ve siyasi açıdan önemli bir müttefik olduğunu belirterek düzeltme yaptı.
AB Komisyonu Sözcüsü, Türkiye'nin stratejik rollerini şu şekilde sıraladı:
- Trans-Hazar Uluslararası Taşımacılık Koridoru (Orta Koridor) gibi bağlantı girişimleri
- Göç yönetimindeki kilit rolü
- NATO müttefiki olması
- AB'ye aday ülke statüsü
Sözcü, Ankara'yı "kilit muhatap" olarak nitelendirerek Türkiye'nin jeopolitik ağırlığının altını çizdi.
Batılı Uzmanlardan Sert Eleştiriler
Chatham House araştırmacısı Timothy Ash, Anadolu Ajansı'na yaptığı açıklamada von der Leyen'in sözlerini "olağanüstü bir açıklama" olarak değerlendirdi. Ash, Türkiye'nin NATO'nun sadık bir müttefiki ve AB adayı olmaya devam ettiğini vurgulayarak şunları söyledi:
"Türkiye hala Avrupa'nın sadık bir müttefiki. Türk askerleri Avrupa'nın sınırlarının savunulmasına yardımcı oluyor. Avrupa'nın Rusya'dan kaynaklanan varoluşsal bir tehditle karşı karşıya kaldığı ve ABD desteğinin zayıf olduğu bir ortamda, Türkiye'nin güçlü ordusu ve askeri sanayi kompleksi, Avrupa'nın savunmasındaki boşlukları doldurmaya yardımcı olabilir."
Ash, Türkiye'nin Avrupa'daki NATO üyesi ülkeler arasında en büyük kara ordusuna, gelişmiş askeri sanayiye ve insansız hava araçlarında uzmanlığa sahip olduğunu belirterek, "Türkiye'nin Avrupa'nın savunmasının ayrılmaz bir parçası olması gerekirken von der Leyen'in açıklamalarının akıl dışı" olduğunu ifade etti.
"Türkiye'yi Uzaklaştırmak Ters Etki Yaratır"
IstanPol düşünce kuruluşunun Dış Politika Koordinatörü Riccardo Gasco da benzer eleştirilerde bulundu. Gasco, von der Leyen'in açıklamalarının AB'nin Türkiye'ye yönelik süregelen belirsiz yaklaşımını yansıttığını söyledi.
Gasco'nun değerlendirmeleri şu şekilde:
- Brüksel, Türkiye'nin güvenlik, savunma, göç ve bölgesel diplomasi alanlarındaki artan önemini kabul ediyor
- AB içinde bazı kesimler Türkiye'yi "entegre edilmesi gereken bir ortak yerine yönetilmesi gereken bir jeopolitik unsur" olarak görüyor
- Bu yaklaşım sorunlu çünkü Avrupa'nın savunma ve ekonomik stratejilerdeki sınırlılıkları Türkiye ile işbirliğini daha gerekli kılıyor
"Türkiye'yi daha fazla uzaklaştırmak siyasi açıdan ters etki yaratır ve stratejik olarak dar görüşlü bir yaklaşım olur." diyen Gasco, Türkiye'nin aday ülke statüsünü koruyan bir ülke olması nedeniyle küçümseyici dil kullanılmasının yapıcı olmadığını vurguladı.
Gasco, "Türkiye, bir aday ülke, NATO müttefiki ve Avrupa'nın daha geniş güvenlik mimarisinde önemli bir aktör olarak varlığını sürdürüyor." ifadesini kullanarak, AB'nin politikalarının zaman zaman tutarsız göründüğünü, siyasi çekinceler sürerken stratejik gerekliliklerin işbirliğini zorunlu kıldığını belirtti.
