ABD-İran Ateşkesinde Kritik Gelişme: Süre Uzatıldı Ancak Görüşmeler Askıda
ABD ile İran arasında yürürlükte olan ateşkes anlaşmasının süresi, dün gece dolmasına saatler kala, ABD Başkanı Donald Trump tarafından uzatıldı. Ancak bu uzatma, taraflar arasındaki müzakerelerdeki çıkmazı çözmeye yetmedi. İran, Pakistan aracılığıyla planlanan görüşmelere katılmayacağını resmen iletti, bu da bölgedeki gerilimi yeniden tırmandıran bir hamle olarak kayıtlara geçti.
İran'dan Sert Tepki: "Katılmıyoruz"
İran basınına yansıyan haberlere göre, Tahran yönetimi, bugün İslamabad'da gerçekleşmesi beklenen görüşmelere katılmayacağını ABD'ye bildirdi. Yarı resmi Tasnim Haber Ajansı, şu an için bu görüşmelere katılıma dair somut bir işaret olmadığını duyurdu. İran'ın bu kararı, "savaşa dönüş" senaryolarını gündeme getirirken, uluslararası kamuoyunda büyük endişeye yol açtı.
Adı açıklanmayan kaynaklar, İran'ın bu tutumunun arkasında, ABD'nin daha önce verdiği taahhütlere uymamasının yattığını ifade etti. Kaynaklar, İran'ın mevcut şartlar altında müzakere masasına oturmanın zaman kaybı olduğunu düşündüğünü ve milletinin haklarını korumak için Pakistan'da hazır bulunmayacağını vurguladı.
Trump'tan Ateşkes Uzatma Kararı ve İran'a Suçlama
ABD Başkanı Donald Trump, Pakistan'ın talebi üzerine, İran'ın anlaşmaya yönelik önerisini sunana kadar ateşkesi uzatma kararı aldığını açıkladı. Ancak Trump, Hürmüz Boğazı'nda İran'ın gemilere ateş açmasını gerekçe göstererek, ateşkesin resmen ihlal edildiğini savundu. Trump, İran'ın boğazın kapalı kalması nedeniyle günde 500 milyon dolar kaybettiğini öne sürdü.
Trump ayrıca, geçtiğimiz günlerde ABD ablukasında müdahale edilen İran bandıralı yük gemisinin "Çin'den hediyeler" taşıdığını iddia ederek, Çin lideri Şi Cinping ile olan anlaşmazlığına da değindi. "Onunla anlaştığımızı sanıyordum" ifadesini kullanan Trump, bölgedeki gerilimin küresel boyutlara ulaştığını gözler önüne serdi.
ABD'nin Gemi Operasyonları ve İran'ın BM Şikayeti
ABD Savaş Bakanlığı, İslamabad görüşmelerinin belirsizliği sürerken, Amerikan deniz kuvvetlerinin Hint-Pasifik bölgesinde İran'a giden ikinci bir gemiyi ele geçirdiğini duyurdu. M/T Tifani adlı ham petrol tankerine yapılan operasyonun, İran'a maddi destek sağladığı gerekçesiyle gerçekleştirildiği belirtildi. Botsvana bayraklı geminin direniş göstermediği ifade edildi.
Bu gelişmeler karşısında İran, ABD'nin 19 Nisan'da Umman Denizi'nde kendisine ait kargo gemisine ateş açarak müdahale etmesini Birleşmiş Milletler'e (BM) şikayet etti. İran'ın BM Daimi Temsilciliği, bu eylemi "uluslararası hukukun ağır ihlali ve korsanlık" olarak nitelendirdi.
İran'dan Sert Açıklamalar: "Tehdit Altında Müzakere Yok"
İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, X platformundan yaptığı açıklamada, Trump'ın deniz ablukası ve ateşkes ihlalleriyle müzakere masasını teslimiyet masasına dönüştürmek istediğini savundu. Galibaf, tehdit gölgesi altında müzakereyi kabul etmediklerini ve son iki hafta içinde sahada yeni kartları devreye sokmaya hazırlandıklarını belirtti.
İran Yargı Erki Başkanı Gulamhüseyin Muhsini Ejei ise, ABD ve İsrail'in saldırılara yeniden başlama ihtimalinin düşük olmadığını vurgulayarak, "Yüzde yüz hazır olmalıyız" çağrısında bulundu. Bu açıklamalar, bölgedeki askeri gerilimin daha da artabileceğine işaret ediyor.
Sonuç olarak, ABD-İran ateşkesinin uzatılmasına rağmen, taraflar arasındaki derin güven sorunu ve askeri hamleler, diplomatik çözüm umutlarını gölgeliyor. Önümüzdeki günlerde, Hürmüz Boğazı'ndaki gelişmeler ve uluslararası tepkiler, krizin seyrini belirleyecek kritik faktörler olarak öne çıkıyor.
