ABD ile Katar'ın, dondurulmuş milyarlarca dolarlık fonun İran'ın "insani yardım harcamaları" için kullanılabilir hale getirilmesine yönelik bir plan üzerinde çalıştıkları iddia edildi. The Wall Street Journal'ın (WSJ) haberine göre, konuya ilişkin bilgi sahibi kaynaklar, ABD'nin Katar ile birlikte "erken mali teşvik" olarak adlandırılan bu planı hazırladığını ileri sürdü.
Planın Detayları
Henüz tamamlanmamış planın, öncelikle Katar'da tutulan 6 milyar dolardan başlayarak İran'ın dünya çapında dondurulmuş tahmini 100 milyar dolarlık nakit varlığının bir kısmına erişimini sağlamayı amaçladığı belirtildi. Anlaşma kapsamında Katar'ın, İran Merkez Bankasının sipariş ettiği gıda, ilaç ve diğer insani yardım malzemelerinin, dondurulmuş İran varlıklarından çekilen parayla satın alınmasına izin vereceği öne sürüldü. Bu varlıkların, yaptırımlar nedeniyle yurt dışında bloke edilmiş petrol satışlarından sağlanan nakitten oluştuğu kaydedildi.
Müzakere Süreci
Bu planın, savaşa ara verilmesi ve Hürmüz Boğazı'nın yeniden açılmasına yönelik mutabakatın ardından ABD'nin, İran ile gelecek iki ay boyunca yürüteceği müzakerelerde gündeme getirmesi beklenen birçok öneriden biri olduğu ifade edildi. İran ile ABD, Pakistan aracılığında yapılan müzakere süreci kapsamında 14 Haziran'da savaşın durdurulması ve taraflar arasındaki sorunların görüşmelerle çözülmesini öngören 14 maddelik mutabakata varmıştı.
İslamabad Mutabakatı
"İslamabad Mutabakatı" adı verilen mutabakat zaptı, 18 Haziran'da İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ve ABD Başkanı Donald Trump tarafından dijital ortamda imzalanarak yürürlüğe girdi. Mutabakat, Lübnan dahil olmak üzere savaşın sona erdirilmesi, Hürmüz Boğazı'nın açılması, ABD'nin İran'a uyguladığı deniz ablukasının kaldırılması gibi maddeleri içeriyor. Mutabakat zaptının imzalanmasının ardından tarafların, nihai anlaşmaya varılması için İran'ın nükleer programı ve yaptırımların kaldırılması gibi konularda kısa süre içinde 60 günlük müzakere sürecine başlaması bekleniyor.
