Tayvan Ana Muhalefet Lideri Cheng Li-wun, Çin Lideri Xi Jinping ile Tarihi Görüşme Gerçekleştirdi
Tayvan'da ana muhalefette bulunan Çin Milliyetçi Partisi'nin (Koumintang/KMT) Genel Başkanı Cheng Li-wun, Çin ana karasına gerçekleştirdiği ziyaret kapsamında Devlet Başkanı Xi Jinping ile başkent Pekin'de önemli bir görüşme yaptı. Bu buluşma, 10 yıl aradan sonra Çin'i ziyaret eden görevdeki ilk Koumintang lideri olan Cheng için tarihi bir anlam taşıyor.
Xi Jinping'ten Barış ve Birlik Vurgusu
Xinhua ajansının aktardığına göre, Xi Jinping görüşmede yaptığı açıklamalarda, Çin ile egemenlik ihtilafı yaşayan Tayvan'ın yakınlaşmasının ve nihai birleşmesinin "tarihin bir kesinliği" olduğunu ve bu eğilimin değişmeyeceğini vurguladı. Tayvan Boğazı'nın iki yakasında yaşayan Çinlilerin barışa, kalkınmaya, iletişim ve işbirliğine ihtiyaç duyduğunu belirten Xi, Tayvanlıları Çin'i ziyaret etmeye ve gençleri kariyerlerini ana karada sürdürmeye davet etti.
Xi Jinping, "Tayvan'ın bağımsızlığı" fikrinin, bölgedeki barışa zarar veren asıl suçlu olduğunu ifade ederek, "Koumintang ve Çin Komünist Partisi, Tayvan Boğazı'nın iki yakasındaki vatanseverler ulusal davayı sahiplenmeli, Tayvan'ın bağımsızlığına ve yabancı müdahalesine karşı çıkmalı, ilişkilerin barışçı gelişimi için çalışarak Çin ulusunun ortak evini kararlılıkla korumalı" şeklinde konuştu.
Cheng Li-wun'dan Kurumsal Çözüm Çağrısı
Koumintang lideri Cheng Li-wun ise görüşmede, Çin ile Tayvan arasında çatışmayı önlemek üzere kurumsal bir çözüm geliştirilmesi gerektiğinin altını çizdi. Cheng, "Savaşı önlemek ve ondan kaçınmak için kurumsal bir çözüm bulmalıyız. Tayvan Boğazı'nı çatışmaların barışçıl çözümü konusunda bir model haline getirmeliyiz" ifadelerini kullandı.
Her iki tarafın sistemik ve sürdürülebilir diyalog ve işbirliği mekanizmasını planlayıp kurması gerektiğine işaret eden Cheng, bu yolla Boğaz'ın iki yakası arasındaki tüm çatışma sebeplerinin ortadan kaldırılarak barışın geri dönülmez kılınabileceğini vurguladı. Ayrıca Cheng, Çin lideri Xi Jinping'i bir gün Tayvan'da ağırlamayı istediklerini ve Koumintang'ın gelecekteki iktidarında Çin liderlerinin Ada'yı bizzat görmelerini umduğunu dile getirdi.
10 Yıl Sonraki İlk Ziyaret ve Tarihsel Arka Plan
Cheng Li-wun ve Koumintang heyeti, Çin Komünist Partisi (ÇKP) Merkez Komitesi'nin davetiyle, 6 günlük bir ziyaret için 7 Nisan'da Çin'e gelmişti. Heyet, 1912’de kurulan Çin Cumhuriyeti'nin o dönemdeki başkenti olan Nancing şehrini ziyaret ederek Koumintang'ın kurucu lideri Sun Yat-Sen'in mozolesinde saygı duruşunda bulundu. Cheng, burada yaptığı konuşmada, ziyaretinin Tayvan Boğazı'nın iki yakasında yaşayan Çin halkı için barış tohumu ekmeyi amaçladığını ifade etmişti.
Nancing ve Şanghay'ın ardından Pekin'de temaslarda bulunan Cheng, 10 yıl aradan sonra Çin ana karasını ziyaret eden görevdeki ilk Koumintang lideri oldu. En son 2016'da Koumintang lideri Hung Hsiu-chu, başkent Pekin ile Nancing'i ziyaret etmişti. Tayvan'da 2016'da Çin'in bağımsızlık yanlısı olarak gördüğü Demokrat İlerici Parti'nin (DPP) iktidara gelmesinin ardından ada ile ana kara arasındaki siyasi temaslar kesilmişti.
Çin-Tayvan Anlaşmazlığının Kökenleri
Çin'de İkinci Dünya Savaşı'nın ardından yaşanan iç savaşta galip gelen Komünistler, 1 Ekim 1949'da Çin Halk Cumhuriyeti'nin kuruluşunu ilan etti. İç savaşı kaybeden Koumintang üyeleri ise Tayvan'a yerleşip 1912'de kurulan "Çin Cumhuriyeti" iktidarının Ada'da devam ettiğini ileri sürerek burada geçici bir hükümet kurdu. Çin Halk Cumhuriyeti'nin kendi topraklarının parçası olduğunu savunduğu Tayvan, 1949'dan bu yana fiili bağımsızlığa sahip bulunuyor.
Çin ana karası ile Tayvan arasındaki ayrılık hala devam ederken, son yıllarda Tayvan üzerindeki askeri baskıyı artıran Pekin yönetimi, Ada'nın ana kara ile yeniden birleşmesi için gerekirse güç kullanımını dışlamayacağını vurguluyor. Bu bağlamda, Cheng Li-wun'un ziyareti ve Xi Jinping ile görüşmesi, bölgedeki gerilimi azaltmaya yönelik önemli bir adım olarak değerlendiriliyor.
