Türkiye, Mısır, Ürdün, Endonezya, Pakistan, Katar, Suudi Arabistan ve Birleşik Arap Emirlikleri (BAE) dışişleri bakanları, Kudüs'ün Müslüman ve Hristiyan kutsal mekanlarının tarihi ve hukuki statüsüne yönelik İsrail işgal makamlarının tekrarlanan ihlallerini ortak bir açıklamayla kınadı.
Ortak açıklamada ne denildi?
Sekiz ülkenin dışişleri bakanları tarafından yapılan ortak açıklamada, İsrailli yerleşimciler ve aşırılıkçı bakanların, İsrail polisinin koruması eşliğinde Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif'e yönelik devam eden baskınları ve avlusunda İsrail bayrağının çekilmesi kınandı. Açıklamada, bu eylemlerin uluslararası hukuk ve insancıl hukukun açık ihlali olduğu vurgulanarak, dünya genelindeki Müslümanlara yönelik kabul edilemez bir provokasyon ve kutsal şehrin kutsiyetine yönelik açık bir ihlal teşkil ettiği belirtildi.
Kudüs'ün statüsüne vurgu
Bakanlar, Kudüs ile buradaki Müslüman ve Hristiyan kutsal mekanlarının tarihi ve hukuki statüsünü değiştirmeye yönelik her türlü girişimi kategorik olarak reddettiklerini teyit etti. Açıklamada, bu statünün korunması gerektiği ve bu bağlamda Haşimi himayesinin tarihi özel rolünün tanındığı ifade edildi. Ayrıca, 144 dönümlük Mescid-i Aksa/Harem-i Şerif alanının tamamının sadece Müslümanlara ait bir ibadet yeri olduğu, Ürdün Evkaf ve İslami İşler Bakanlığına bağlı Kudüs Vakıfları ve Mescid-i Aksa İşleri Dairesinin bu alanın işleyişini yönetme ve girişi düzenleme konusunda münhasır yetkiye sahip yasal merci olduğu yinelendi.
Yasa dışı yerleşim faaliyetleri kınandı
Bakanlar, İsrail'in işgal altındaki Filistin toprakları üzerinde hiçbir egemenliğinin bulunmadığını vurguladı. Açıklamada, İsrail'in 30'dan fazla yeni yerleşim birimini onaylama kararı da dahil olmak üzere hız kazanan yasa dışı yerleşim faaliyetlerinin, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları ve Uluslararası Adalet Divanının 2024 yılındaki istişari görüşü de dahil olmak üzere uluslararası hukukun ağır ihlalini teşkil ettiği belirtildi.
Yerleşimci şiddeti ve Filistinli çocuklara saldırı
Bakanlar, işgal altındaki Batı Şeria'da Filistin okullarına ve Filistinli çocuklara yönelik son zamanlarda gerçekleştirilen saldırılar da dahil olmak üzere, Filistinlilere karşı devam eden ve tırmanan yerleşimci şiddetini kınadı ve sorumluların hesap vermesi çağrısında bulundu. Açıklamada, işgal altındaki Filistin topraklarının ilhak edilmesi veya Filistin halkının yerinden edilmesine matuf herhangi bir adımın kategorik olarak reddedildiği ifade edildi.
İki devletli çözüm vurgusu
Bakanlar, bu tür eylemlerin Filistin Devletinin varlığını sürdürebilmesi ve iki devletli çözümün uygulanmasına yönelik kasıtlı ve doğrudan saldırı teşkil ettiğini, gerilimi artırdığını, barış çabalarını baltaladığını ve gerilimi düşürmeyi ve istikrarı yeniden tesis etmeyi amaçlayan süregelen girişimleri engellediğini belirtti. Açıklamada, uluslararası topluma yasal ve ahlaki sorumluluklarını yerine getirmesi, İsrail'i işgal altındaki Batı Şeria'da tehlikeli tırmanışı durdurmaya ve yasa dışı uygulamalarına son vermeye zorlaması çağrısı yinelendi.
Filistin halkına destek
Bakanlar, uluslararası topluma sorumluluklarını üstlenme ve bu ihlallerin durdurulmasını teminen net ve kararlı tutum alma çağrısında bulundu. Ayrıca, iki devletli çözüm temelinde kapsamlı barışa ulaşılmak üzere siyasi çözümün ilerletilmesi için tüm bölgesel ve uluslararası çabaların yoğunlaştırılması çağrısı yapıldı. Açıklamada, "Bakanlar, başta kendi kaderini tayin ve 4 Haziran 1967 sınırlarında, başkenti Doğu Kudüs olan bağımsız Filistin Devletini hayata geçirme hakkı olmak üzere Filistin halkının meşru haklarına verdikleri sarsılmaz desteği yinelediler." ifadesine yer verildi.
