Türkiye'de kamu iktisadi teşebbüslerinin (KİT) yatırım bütçesi bu yıl rekor bir artışa sahne oldu. 2026 Yılı Yatırım Programı'ndan derlenen verilere göre, KİT'lerin toplam yatırım ödeneği geçen yıla kıyasla %67,5 oranında artarak 679 milyar 252 milyon 486 bin liraya yükseldi. Bu rakam, 2023 yılında 405 milyar 473 milyon lira seviyesindeydi.
Hangi Kuruluşlar Ne Kadar Yatırım Yapacak?
Artışın dağılımına bakıldığında, en büyük payı enerji sektöründeki kuruluşlar aldı. TPAO (Türkiye Petrolleri Anonim Ortaklığı), 332 milyar 555 milyon liralık yatırım hedefiyle listenin başında yer alıyor. Onu, 113 milyar 85 milyon lira ile TCDD Genel Müdürlüğü takip ediyor. Üçüncü sırada ise 67 milyar 834 milyon lira ile BOTAŞ bulunuyor.
Listede dördüncü sırayı 60 milyar 180 milyon lira ile TEİAŞ alırken, diğer önemli kuruluşların yatırım planları şöyle sıralanıyor:
- TCDD Taşımacılık AŞ: 38 milyar lira
- Devlet Hava Meydanları İşletmesi (DHMİ): 21 milyar lira
- Eti Maden İşletmeleri: 13 milyar lira
- TÜRASAŞ: 11 milyar 90 milyon lira
- EÜAŞ: 10 milyar 639 milyon lira
Sektörel Dağılım: Madencilik Öne Çıkıyor
KİT'lerin yatırımlarının hangi sektörlere kanalize edileceği de belli oldu. Yatırımların sektörel dağılımı incelendiğinde, açık ara önde olan alan madencilik sektörü oldu. KİT'lerin bu yıl toplam 339 milyar 275 milyon liralık yatırımı madencilik alanında gerçekleştirmesi planlanıyor.
Madenciliği, 174 milyar 596 milyon lirayla ulaştırma ve haberleşme sektörü izliyor. Enerji sektörü ise 139 milyar 749 milyon 600 bin liralık yatırımla üçüncü sırada yer alıyor. Bunların yanı sıra, KİT'lerin tarım, imalat sanayi ve diğer kamu hizmetleri alanlarında da yatırımları bulunuyor.
Ekonomiye Olası Etkileri
Kamu iktisadi teşebbüslerine ayrılan yatırım ödeneğindeki bu önemli artış, ülke ekonomisinde önemli bir hareketlilik yaratması bekleniyor. Özellikle enerji, madencilik ve ulaştırma alanlarına yapılan yoğun yatırımlar, bu sektörlerdeki kapasite artışına ve altyapının güçlenmesine katkı sağlayacak. TPAO, BOTAŞ ve TEİAŞ gibi enerji devlerine ayrılan kaynaklar, enerji arz güvenliği ve dışa bağımlılığın azaltılması hedefleri doğrultusunda kritik öneme sahip. Benzer şekilde, TCDD ve DHMİ'ye ayrılan fonlar, ulaşım altyapısının modernizasyonu ve genişletilmesi için kullanılacak.
Madencilik sektörüne yönelik rekor düzeydeki yatırım tahsisi ise, yerli kaynakların daha etkin değerlendirilmesi ve katma değerli üretim stratejisinin somut bir göstergesi olarak yorumlanıyor. Bu yatırımların, istihdam oluşturma, teknoloji transferi ve bölgesel kalkınma üzerinde de olumlu etkileri olması bekleniyor.
