Yeni Milli Parklar Kanunu Yayımlandı: Doğa Tahribatına Ağır Yaptırımlar
Resmi Gazete'de yayımlanan yeni Milli Parklar Kanunu, milli parklar ve korunan alanlarda doğal dengeyi bozan faaliyetlere karşı sert önlemler içeriyor. Kanun, tabii ve ekolojik dengeyi bozanlara, yaban hayatını tahrip edenlere ve çevre sorunları yaratanlara yönelik olarak 1 yıldan 3 yıla kadar hapis ve 5 bin güne kadar adli para cezası öngörüyor.
Koruma ve Denetim Yetkileri Genişletildi
"Milli Parklar Kanunu ve Bazı Kanunlar ile 375 Sayılı Kanun Hükmünde Kararnamede Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun" ile birlikte, biyolojik çeşitliliğin korunması ve sürdürülebilirliğinin sağlanmasına yönelik kapsamlı düzenlemeler hayata geçirildi. Doğa Koruma ve Milli Parklar Genel Müdürlüğü, sulak alanların korunması, nesli tehdit altındaki türlerin denetimi ve idari yaptırım uygulama yetkisi ile donatıldı.
Milli park, tabiat parkı, tabiat anıtı ve tabiatı koruma alanlarının uzun devreli gelişme planları, ilgili bakanlıkların görüşleri alınarak Genel Müdürlük tarafından hazırlanacak ve yürürlüğe konulacak. İçme suyu temini gibi kamu yararı açısından vazgeçilmez tesisler için ise plan şartı aranmayacak.
Yapı ve Tesislere El Konulacak
Kanun kapsamında, tescil yasağı bulunan yapı ve tesislere hiçbir şart aranmaksızın doğrudan Genel Müdürlük tarafından el konulacak. El konulan yapılar, inşa aşamasında olanlar da dahil olmak üzere derhal yıkılacak veya ihtiyaç halinde değerlendirilecek.
Ayrıca, korunan alanlarda ziyaretçi yönetimi için "alan kılavuzu" tanımı getirildi. Alan kılavuzları, yöre insanları arasından seçilerek eğitim alacak ve kimlik sahibi olacak. Eğitim ve görevlendirme süreçleri Genel Müdürlükçe belirlenecek yönetmeliklerle düzenlenecek.
Para Cezaları ve Avcılık Düzenlemeleri
Milli parklara giriş ücretini ödemeden girenlere, ücretin 4 katı tutarında idari para cezası uygulanacak. Tahsil edilen cezaların %25'i Genel Müdürlüğe, %75'i ise genel bütçeye gelir olarak kaydedilecek.
Avcılık alanında da önemli değişiklikler yapıldı. Avlanma izin ücretleri ve katılım payları yeniden düzenlendi. Avlanmanın yasak olduğu avlaklarda avlananlara verilen idari para cezaları artırıldı:
- Merkez Av Komisyonu yasak avlaklarında avlananlara: 200 liradan 10 bin liraya kadar ceza.
- Yaban hayatı koruma sahalarında avlananlara: 350 liradan 15 bin liraya kadar ceza.
- Avcılık belgesi olmadan avlananlara: 10 bin lira ceza.
- Avlanma izni olmadan avlananlara: 5 bin lira ceza.
Bu fiillerin 5 yıl içinde tekrarı halinde cezalar 3 katına çıkarılacak. Geleneksel avcılığın kapsamı ve denetim usulleri de Genel Müdürlük tarafından belirlenecek.
Döner Sermaye ve Personel Düzenlemeleri
Genel Müdürlük, ihtiyaç duyduğu hallerde döner sermayeli işletmeler kurabilecek. Döner sermaye işletmelerine tahsis edilen sermaye miktarını 5 katına kadar artırma yetkisi Cumhurbaşkanı'na verildi. İşletmelerin faaliyet alanları ve denetimi, Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın görüşü alınarak yönetmelikle düzenlenecek.
Orman muhafaza memurları, av ve doğa koruma memurları ile saha bekçilerinden lüzum görülenlere, Cumhurbaşkanı tarafından belirlenen silahlar demirbaş olarak verilecek. Ayrıca, saha bekçiliğinde sözleşmeli personel çalıştırılmasına imkan sağlandı.
Kanuna aykırı fiillerin ihbarı ve takibinde, köy ve kır bekçileri, muhtarlar ve ihtiyar heyeti üyelerinin ilgili memurlara yardım etmesi zorunlu hale getirildi. Av ve doğa koruma memurlarının resmi kıyafet giymesi ve teçhizat kullanması da yasal bir zorunluluk olarak belirlendi.
