OECD'nin Türkiye Raporu: Emeklilik ve İşgücü Piyasası Reformları Öne Çıktı
Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Teşkilatı (OECD), dün yayımlanan "Büyüme ve Rekabetçiliğin Temelleri 2026" başlıklı raporunda Türkiye'ye yönelik kapsamlı tespit ve önerilerde bulundu. Raporda, Türkiye'nin hızlı ekonomik yakınlaşma potansiyeline sahip olduğu belirtilirken, emeklilik sistemi, işgücü piyasası ve vergi düzenlemelerinde acil reformların gerekliliği vurgulandı.
Emeklilik Sisteminde Cömertlik ve Yüksek Primler
OECD raporuna göre, Türkiye'deki yaşlılık aylığı sistemi emeklilik yaşı ve ödeme miktarları açısından nispeten cömert bir yapıya sahip. Ancak bu sistemin finansmanı yüksek sosyal sigorta primlerine dayanıyor, bu durum da işgücüne katılımı caydırıcı bir etki yaratıyor. Raporda, emeklilik yaşının yaşam beklentisine bağlanması ve geç emekliliği teşvik eden ikramiyelerin sağlanması önerildi. Ayrıca, emeklilik katkı paylarının azaltılarak vergi yükünün düşürülmesi tavsiye edildi.
İşgücü Piyasasında Esneklik ve Kadın İstihdamı
Raporda, Türkiye'deki sıkı istihdamı koruma mevzuatının iş yaratmayı engellediği ifade edildi. Özellikle belirli süreli ve geçici iş sözleşmelerinin kapsamının sınırlı olduğu belirtilerek, daimi iş sözleşmelerinin daha esnek hale getirilmesi ve bu tür sözleşmelerin yaygınlaştırılması önerildi. Kadınların işgücüne katılım oranının OECD ortalamasının 26 puan altında olduğuna dikkat çekilen raporda, paylaşılabilir ücretli ebeveyn izni uygulamasının başlatılması ve düşük gelirli ailelere yönelik nakit yardımların artırılması tavsiye edildi.
Vergi Sisteminde Değişim ve Büyüme Engelleri
OECD, yüksek kişisel ve kurumsal gelir vergilerinin büyüme üzerinde olumsuz etkileri olduğunu vurguladı. Raporda, bu vergiler yerine tüketim ve gayrimenkul vergilerinin artırılması önerilirken, dolaylı vergilere ağırlık verilmesi gerektiği belirtildi. Ayrıca, perakende fiyat kontrolleri ve hizmet sektöründeki kısıtlamalar gibi düzenlemelerin işletme dinamizmini azalttığı ifade edilerek, bu engellerin kaldırılması ve refah sorunlarının vergi ve sosyal yardım sistemiyle ele alınması tavsiye edildi.
Küresel Ekonomik Zorluklar ve Reform İhtiyacı
Raporda, jeopolitik gerilimler, düşük verimlilik artışı ve nüfus yaşlanması gibi faktörler nedeniyle küresel ekonomik büyümenin baskı altında olduğu kaydedildi. OECD genelinde reform ivmesinin on yıldan fazla süredir gerilediği belirtilerek, ülkelerin verimliliği artırıcı yapısal reformları acilen uygulaması gerektiği vurgulandı. Konut politikalarının büyümeyi destekleyici şekilde düzenlenmesi ve toplu pazarlık mekanizmalarının güçlendirilmesi de rapordaki diğer önemli başlıklar arasında yer aldı.
OECD'nin Türkiye'ye yönelik bu önerileri, ekonomik büyümenin sürdürülebilirliği ve işgücü piyasasının modernizasyonu açısından kritik adımlar olarak değerlendiriliyor. Raporda, reformların kadın istihdamını artırmak ve genel refahı yükseltmek için fırsatlar sunduğu da ifade edildi.
