Suriye, uzun yıllardır devam eden ekonomik krizin ardından para biriminde köklü bir değişikliğe gitti. 3 Ocak 2026 Cumartesi günü itibarıyla tedavüle giren yeni banknotlar, ülkenin finansal görünümünde sembolik ve pratik bir dönüşümü işaret ediyor.
Esad Portresi Yerini Tarım Sembollerine Bıraktı
Yeni banknotların en dikkat çeken özelliği, eski paralarda bulunan devrik lider Beşar Esad'ın portresinin ve bazı tarihi mekan imgelerinin tamamen kaldırılmış olması. Yeni tasarımda, gül, buğday, zeytin ve portakal gibi tarımsal ürünler ön plana çıkıyor. Banknotların tasarımcısı, bu tercihin "kapsayıcı" bir Suriye kimliğini yakalamak ve tüm dini ve etnik kökenleri temsil etmek amacıyla yapıldığını açıkladı.
İki Sıfır Atıldı, 90 Günlük Değişim Süresi
Suriye Merkez Bankası'nın kararıyla, yeni banknotlardan iki sıfır atıldı. Bu hamle, paranın piyasa değerini doğrudan etkilemese de, günlük nakit işlemlerini kolaylaştırmayı hedefliyor. Halka, elindeki eski paraları yeni banknotlarla değiştirmesi için 90 günlük bir süre tanındı. Tedavüle 10, 25, 50, 100, 200 ve 500 liralık kupürler girdi.
Suriye Lideri Ahmed Şara, yeni banknotları tanıtırken yaptığı konuşmada, bu adımın "yeni bir dönemin başlangıcı" olduğunu vurguladı. Şara, "Biri basit bir şey almak istese dahi ticaret için çantalar taşımak zorundaydı, bu yüzden insanlar dolar tercih ediyordu" ifadelerini kullanarak, yeni paraların Suriye lirasına olan güveni ve kullanımı artırmasını umduklarını belirtti.
Ekonomik Kriz ve Para Biriminin Değer Kaybı
Bu reform, Suriye'yi on yılı aşkın süredir derinden etkileyen ağır ekonomik krizin gölgesinde gerçekleşiyor. Ülkede iç savaşın başladığı 2011 yılında 1 ABD doları yaklaşık 50 Suriye lirasına denk gelirken, bu oran krizin derinleşmesiyle 11 bin liraya kadar çıkmıştı. Hiperenflasyon, nakit para kullanımını neredeyse imkansız hale getirmişti.
Ancak reforma yönelik eleştiriler de yok değil. Bazı bankacılar ve ekonomistler, bu tür para değişimlerinin enflasyonu körükleyebileceği ve vatandaşların alım gücünü daha da zayıflatabileceği endişesini taşıyor. Diğer yandan, bazı basın kuruluşları yeni tasarımın fazla "tarafsız" ve kişiliksiz olduğunu savunarak eleştirdi.
Merkez Bankası Başkanı Abdulkadir Husri, geçiş sürecinin sorunsuz ilerleyeceğine dair güvence verirken, banknotların nerede basıldığı sorusuna yanıt vermekten kaçındı. Beşar Esad rejimi döneminde Suriye paraları, rejimin önemli müttefiki Rusya'da basılıyordu.
Sonuç olarak, Suriye'nin yeni banknotları, ülkenin yakın tarihindeki bir figürden uzaklaşma ve ekonomik hayatı kolaylaştırma çabasının somut bir göstergesi. Ancak, kağıt üzerindeki bu değişikliğin, derin yapısal sorunlarla boğuşan Suriye ekonomisinde nasıl bir etki yaratacağı ise zamanla belli olacak.
