İran'da devam eden protesto dalgasına yönelik üst düzey yetkililerden sert bir açıklama geldi. İran Genel Başsavcısı Muhammed Muvahhidi, ülke genelindeki savcılıklara talimat vererek, gösterilerde rol alan ve 'kargaşa çıkaran' kişilerin derhal yargı önüne çıkarılmasını istedi.
"İddianameler Vakit Kaybetmeden Hazırlanmalı"
İran Devlet Televizyonu'na konuşan Başsavcı Muvahhidi, yaptığı açıklamada savcılara seslendi. Muvahhidi, "Halka ihanet eden, ülkenin yabancıların kontrolüne girmesini hedefleyen ve huzur ortamını bozanlarla ilgili iddianameler vakit kaybetmeden hazırlanmalı" ifadelerini kullandı.
Soruşturma süreçlerinin herhangi bir hoşgörü veya merhamet gösterilmeksizin yürütülmesi gerektiğinin altını çizen Muvahhidi, tüm faillerin aynı suçu işlediğini savundu. "Kargaşa çıkaranlara yöneltilen suçlar aynıdır. Bu kapsamda tüm failler muharebe suçu işlemiş sayılacaktır" dedi.
"Kandırıldık Diyerek Kurtulamazlar"
Muvahhidi, protestolara katılanların pişmanlık ifadelerinin kendilerini kurtarmayacağı konusunda da uyarıda bulundu. "Failler kandırıldık diyerek bu suçlardan kurtulacaklarını zannetmesinler. Çünkü tüm uyarılar yapılmıştır" şeklinde konuştu.
Açıklamasında sosyal medya kullanıcılarını ve çeşitli platformlarda konuşma yapanları da hedef alan İran Başsavcısı, bu kişilerin de dikkatli olması gerektiğini vurguladı.
Muharebe Suçu ve Olası Cezalar
İran Ceza Kanunu'nun 282. maddesi, muharebe suçunun işlendiği durumlarda idam cezasını öngörüyor. Ancak kanun, hakimlere bazı alternatif cezalar uygulama yetkisi de tanıyor. Bu cezalar arasında sanığın memleketinden uzak bir yerde sürgün edilmesi (iç sürgün) veya sağ el ile sol ayağın kesilmesi gibi şeriat hukukundan kaynaklanan uygulamalar da bulunuyor.
İran'daki Protestoların Seyri
İran'da 28 Aralık 2025 tarihinde başlayan protestolar, ülkenin ekonomik sorunları ve yerel para biriminin döviz karşısındaki hızlı değer kaybı nedeniyle patlak vermişti. Tahran Büyük Çarşı'da esnafın başlattığı gösteriler, kısa sürede ülkenin birçok kentine yayılmıştı.
Gösterilere ilişkin resmi ölü ve yaralı sayısı açıklanmazken, İran İnsan Hakları Aktivistleri Haber Ajansı (HRANA) 9 Ocak 2025'te (protestoların 13. gününde) bir rapor yayımladı. Rapora göre:
- 65 kişi hayatını kaybetti (15'i güvenlik görevlisi).
- Onlarca kişi yaralandı.
- 2 bin 311 kişi gözaltına alındı.
Başsavcı Muvahhidi'nin bu son açıklaması, protestoculara yönelik yargılamaların hızlanacağı ve daha sert cezaların verileceği sinyalini veriyor. Ülkedeki gerilimin tırmanmaya devam ettiği gözlenirken, uluslararası toplumun tepkisi merakla bekleniyor.
