Meclis Dijital Platformlara Telif Hamlesi Başlattı: Yerli Medyaya Can Suyu Geliyor
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Dijital Mecralar Komisyonu, dijital platformların ülkedeki reklam gelirlerinden içerik üreticilerine telif ödemesi yapılmasını sağlayacak Dijital Telif Yasası için çalışmalarını hızlandırdı. Bu hamle, Google, Meta, X ve TikTok gibi küresel devlerin Türkiye'den elde ettiği büyük gelirlerin adil paylaşımını hedefliyor.
Dijital Platformların Reklam Gelirleri Hızla Artıyor
Son verilere göre, dijital platformların Türkiye'deki reklam pazarındaki payı son 10 yılda yüzde 20'den yüzde 76'ya yükseldi. 2025 yılında bu platformlar, Türkiye'den reklam yoluyla yaklaşık 200 milyar lira kazanç elde etti. Ancak uzmanlar, bu gelirin tamamının yatırıma, istihdama veya vergiye dönüşmeden yurt dışına çıktığına dikkat çekiyor.
Uzmanlar Tehditlere Karşı Uyarıyor
Terör ve Güvenlik Uzmanı Coşkun Başbuğ, dijital medyanın algı silahı olarak kullanıldığını ve Türkiye'nin bu operasyonlara en çok maruz kalan ülke olduğunu vurguladı. Başbuğ, "Bu platformlar vergi avantajlarıyla inanılmaz kazanç sağlıyor ve benim paramla benim altımı oyuyorlar. Bu konu artık bir güvenlik ve ülke beka meselesi haline geldi" dedi.
Yerli Medya Büyük Kayıp Yaşıyor
Marmara Üniversitesi'nden Prof. Dr. Ali Murat Kırık, dijital platformların reklam pastasının çoğunluğunu götürdüğünü, ancak Türkiye'de istihdam sağlamadığını belirtti. Kırık, "2024'te yerli medyaya ayrılan pasta yüzde 26'ya düştü. Bu, Türk medyası için tehlike çanlarının çaldığını gösteriyor" ifadelerini kullandı. Ayrıca, dijital hizmet vergisinin 2027'de yüzde 2,5'a düşecek olmasının yerli medyayı rekabet edemez hale getirdiği vurgulandı.
Dijital Telif Yasası ile Çözüm Arayışı
TBMM Dijital Mecralar Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Nazım Elmas, Dijital Telif Yasası çalışmalarının sürdüğünü açıkladı. Elmas, "Bu trafiğin oluşmasında emeği olanlara hakkının teslim edilmesi gayet tabiidir. Dünyanın değişik ülkelerinde benzer uygulamalar var, Türkiye'de de bu yasayı hayata geçireceğiz" dedi. Yasanın, içerik üreticilerinin gelirden pay almasını sağlayarak yerli medyaya can suyu olacağı öngörülüyor.
Yerli ve Milli Çözümler Öne Çıkıyor
Uzmanlar, sorunun çözümü için şu adımları öneriyor:
- Dijital platformların veri merkezlerini Türkiye'ye taşıması,
- Dijital hizmet vergisinin yeniden yüzde 7,5'a çıkarılması,
- Yerli sosyal medya platformlarının geliştirilmesi,
- Devletin yerel medyaya teşvik ve hibe sağlaması.
Gazeteci Zeki Gümüş, "Kendi milli medyamızı bitirirsek, gücümüzün ve sesimizin az çıkacağı anlamına gelir. Bu platformların düzenlenmesi şart" diyerek acil önlem çağrısı yaptı.
Sonuç olarak, Dijital Telif Yasası'nın Türkiye'deki dijital ekonomiye adalet getireceği ve yerli medyanın ayakta kalmasını sağlayacağı belirtiliyor. Çalışmaların kısa sürede tamamlanması bekleniyor.
