Meta ve YouTube'un Karanlık Yüzü: Ekran Bağımlısı Yapmak İçin Tasarlandı!
Roza Roza Yaşam Meta ve YouTube'un karanlık yüzü: Ekran bağımlısı yapmak için tasarlandı! Giriş Tarihi: 14.06.2026 06:20 Meta ve YouTube'un karanlık yüzü: Ekran bağımlısı yapmak için tasarlandı! "Sadece birkaç dakika bakıp çıkacağım" diyerek açtığımız sosyal medya, zaman algımızı nasıl yok ediyor? Meta ve YouTube'a açılan 6 milyon dolarlık dava, madalyonun diğer yüzünü gösterdi.
ABD'nin Los Angeles şehrinde 17 yaşındaki bir genç Meta ve YouTube'a dava açtı, beni bağımlı hale getirdiler diye... Dava üç sene sürdü ve jüri 17 yaşındaki genci haklı buldu. Meta ve YouTube, 6 milyon dolar tazminata mahkum edildi. Aslında hepimiz bu çocuğun yerindeyiz, bir nevi sosyal medyaya bağımlıyız. Bunun için de genelde kendimizi suçlarız. Bağımlı olmak irademizi kontrol edemememizin sonucudur, deriz.
Ya tam olarak öyle değilse! Bu dava bize madalyonun diğer yüzünü gösterdi: Sosyal medya bağımlılığına sadece bizim zafiyetimiz sebep olmuyor, tasarımın zaten bizi bağımlı yapmak üzerine kurgulanmış! Peki, bizi bağımlı yapan bu kurgu nasıl işliyor? Adım adım, teknoloji şirketlerinin ağına nasıl düşüyoruz? Bizi birer dijital bağımlı haline getirip bundan nasıl faydalanıyorlar? Hepsini Marmara Üniversitesi, Akademik Gelişim Koordinatörü, Adli Bilişim Uzmanı Prof. Dr. Ali Murat Kırık'tan dinledik.
Prof. Dr. Ali Murat Kırık, sosyal medya platformlarının çalışma mantığının kullanıcıyı mümkün olduğunca uzun süre uygulamada tutacak şekilde kurgulandığını belirtti. Los Angeles'taki davada da bu yapının tartışıldığını ifade eden Kırık, "Instagram ve YouTube gibi platformlar yalnızca içerik sunan araçlar değil, kullanıcı davranışını yönlendiren tasarımlardır. Burada tartışılan temel nokta, bireylerin sosyal medyayı ne kadar kullandığı değil, bu kullanımın hangi mekanizmalarla sürekli hale getirildiğidir" dedi.
