Enstitü Sosyal, Çocukların Dil Kullanımını Çok Boyutlu Analiz Eden Dijital Platformu Kamuoyuna Sundu
Enstitü Sosyal, 6-10 yaş arası çocukların dil kullanımını çok boyutlu veri kaynaklarından detaylı bir şekilde analiz eden Söz Varlığı Projesi kapsamında geliştirdiği yeni dijital platformunu resmi olarak tanıttı. Platformun gösteriminin ardından, Enstitü Sosyal Eğitim Araştırmacısı Dr. Özlem Turan'ın moderatörlüğünde önemli bir panel gerçekleştirildi.
10 Milyon Sözcük Havuzu ve 15 Bin Farklı Kelime Tespiti
Panelde konuşan Dr. Özlem Turan, yapılan kapsamlı tarama çalışmaları sonucunda 10 milyonluk bir sözcük havuzuna ulaştıklarını açıkladı. Turan, "Bu geniş havuzdan yaklaşık 15 bin kadar farklı tekil sözcük ve deyim tespit ettik. Her birinin sıklığını, yani kaç defa geçtiğini keşfettik. Ardından, her birini belirli kavram alanlarının altında sistematik olarak sınıflandırmaya başladık. Bu platform tamamen herkese açık olacak ve geniş kitleler tarafından faydalanılabilecek" ifadelerini kullandı.
Saha Çalışmaları ve Yaşayan Türkçe'nin Güncellenmesi
İstanbul Üniversitesi Dilbilimi Bölümü'nden Doç. Dr. Mehmet Gürlek ise saha çalışmalarında öğrencilere tema ağırlıklı sorular yönelttiklerini belirtti. Gürlek, "Sahada gözlemlediğimiz veriler, yaşayan Türkçe ile ilgili son derece kıymetli bilgiler sunuyor. Belirli periyotlarla 'Dilimize hangi sözcükler ekleniyor, hangileri kayboluyor?' gibi sorulara yanıt bulmak için bu platformu düzenli olarak güncelleyeceğiz" dedi.
Yapay Zeka Desteği ile Manuel İncelemelerin Zorlukları
Boğaziçi Üniversitesi Dilbilimi Bölümü'nden Dr. Ümit Atlamaz, projede manuel inceleme süreçlerinin önemli zorluklar içerdiğini vurguladı. Atlamaz, kitapların tek tek incelenmesi sırasında Arapça ve Çince metinlerin yanı sıra bazen bozuk karakterlerle de karşılaştıklarını anlattı. "Bu tür verileri titizlikle temizledik. Ardından, gerçekten metin olduğuna inandığımız sözcükleri isim, eylem, sıfat gibi kategorilere ayırarak sınıflandırdık. 10 milyon sözcüğü tek tek elle sınıflandırmaya kalkışmak yıllar alabilirdi. Bu nedenle, süreci hızlandırmak ve verimliliği artırmak amacıyla yapay zeka modellerinden etkin bir şekilde yararlandık" değerlendirmesinde bulundu.
Platform, dilbilim araştırmacıları, eğitimciler ve dil meraklıları için Türkçe'nin dinamik yapısını anlamada önemli bir kaynak olarak öne çıkıyor.
