Gök bilimi dünyası, şimdiye kadar görülmemiş bir hızla dönen dev bir asteroitin keşfiyle çalkalanıyor. 13 Ocak 2026 tarihinde duyurulan bu olağanüstü keşif, uzaydaki cisimlerin davranışlarına dair bildiklerimizi sorgulatacak nitelikte.
Rekor Dönüş Hızına Sahip Gök Cismi
Bilim insanları, 2025 MN45 adını verdikleri asteroitin, kendi ekseni etrafında yaklaşık 113 saniyede tam bir tur attığını açıkladı. Bu süre, onu şimdiye kadar bu boyutta keşfedilmiş en hızlı dönen asteroit yapıyor ve benzer büyüklükteki diğer tüm göktaşlarından keskin bir şekilde ayırıyor.
Yaklaşık 710 metre genişliğindeki bu dev cisim, büyüklüğüyle de dikkat çekiyor. Asteroitin boyutunu anlamak için şu karşılaştırmalar yapılıyor:
- Eyfel Kulesi'nin neredeyse iki katı büyüklükte.
- Gize'deki Büyük Piramit'ten yaklaşık beş kat daha büyük.
- Niagara Şelalesi'nin yedi katı uzunluğunda.
Bu ölçüler, asteroitin yaklaşık sekiz futbol sahası büyüklüğünde olduğu anlamına geliyor.
Keşif ve Asteroitler Hakkında Temel Bilgiler
2025 MN45, Şili'de bulunan Vera C. Rubin Gözlemevi tarafından tespit edildi. Araştırmacıların iki binden fazla asteroit kaydettiği çalışma sırasında, bu cisim sıra dışı dönüş hızıyla hemen öne çıktı.
Asteroitler, Güneş Sistemi'nde Güneş'in yörüngesinde dolanan kayalık cisimlerdir. Gezegenlerden çok daha küçük olmalarına rağmen, boyutları büyük farklılık gösterir. Örneğin, sistemdeki en büyük asteroit olan Ceres yaklaşık 940 kilometre genişliğindeyken, bazı küçük asteroitler sadece birkaç metre çapında olabilir. Bu cisimlerin büyük çoğunluğu, Mars ve Jüpiter gezegenleri arasında yer alan ana asteroit kuşağında bulunur.
Bu Kadar Hızlı Dönmesinin Sırrı Ne?
Asteroitlerin dönmesinin temel nedeni, genellikle uzayda başka cisimlerle yaşadıkları çarpışmalardır. Bilim insanları, 2025 MN45'in de geçmişte daha büyük bir asteroitin parçalanması sonucu oluşmuş bir parça olabileceğini düşünüyor. Bu şiddetli çarpışma, onun hem şu anki boyutuna hem de inanılmaz dönüş hızına kavuşmasında kritik bir rol oynamış olabilir.
Bu keşif, gök bilimcilerin önüne yeni sorular getiriyor. Bu boyuttaki bir cismin bu kadar hızlı dönmesini sağlayan yapısal özellikler neler? Bu hız, onun parçalanmasına neden olmuyor mu? Bu soruların cevapları, asteroitlerin iç yapısı ve dayanıklılığı hakkında şimdiye kadar sahip olunmayan bilgiler sunabilir.
2025 MN45'nin keşfi, sadece bir rekor değil, aynı zamanda Güneş Sistemi'nin dinamik geçmişine ve gök cisimlerinin evrimine dair yepyeni bir pencere açıyor. Vera C. Rubin Gözlemevi gibi gelişmiş tesislerle, uzaydaki bu tür sıra dışı ve rekor kıran cisimleri tespit etme olasılığımız her geçen gün artıyor.
