Kişisel Verileri Koruma Kurumu (KVKK), belediyelerin turistik tanıtım amacıyla sahil, meydan, park ve işlek noktalardan yaptığı canlı yayınlara ilişkin önemli bir uyarıda bulundu. Kurum, bu yayınların Kişisel Verilerin Korunması Kanunu (KVKK) kapsamında değerlendirildiğini ve hukuki dayanağı bulunmayan yayınların derhal durdurulması gerektiğini bildirdi.
Yoğun Şikayetler Üzerine İnceleme Başlatıldı
KVKK'ya, belediyelerin turistik tanıtım gerekçesiyle cadde, meydan, park, sahil ve benzeri alanlara yerleştirdiği kameralardan elde edilen görüntüleri internet siteleri üzerinden canlı yayımladığı yönünde çok sayıda ihbar ve şikayet ulaştı. Kurum tarafından yapılan incelemelerde, bu uygulamanın ülke genelinde yaygın olduğu tespit edildi.
Yüz ve Plaka Görüntüleri Kişisel Veri Sayılıyor
Kurulun incelemelerinde, belediyelerce konumlandırılan kameraların açıları nedeniyle gerçek kişilerin yüzlerinin göründüğü ve araç plakalarının okunabildiği belirlendi. KVKK, yüz ve plaka görüntülerinin kişisel veri niteliğinde olduğunu vurguladı. Ayrıca, kamera görüntülerinin kaydedilmemesinin canlı yayınları KVKK kapsamı dışına çıkarmadığı ifade edildi.
Canlı Yayınlar Kişisel Veri İşleme Faaliyeti Olarak Değerlendiriliyor
Kurul, vatandaşların yüzlerinin ve araç plakalarının internet üzerinden herkesin erişimine açık şekilde canlı yayımlanmasının, kişisel verileri görünür ve erişilebilir hale getirdiğini belirtti. Bu nedenle söz konusu yayınların kişisel veri işleme faaliyeti olduğu ifade edildi. Veri sorumlusu konumundaki belediyelerin, kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesini ve yetkisiz erişimi önlemek için gerekli teknik ve idari tedbirleri almakla yükümlü olduğu hatırlatıldı.
Belediye Kanunu Tanıtım İçin Yeterli Değil
5393 sayılı Belediye Kanunu'nun belediyelere turizm ve tanıtım hizmetleri yapma yetkisi verdiği ancak bu yetkinin, doğrudan kamerayla canlı izleme yapma anlamına gelmediği bildirildi. Söz konusu yayınların, kamusal alanların güvenliğini sağlamak amacıyla yapılan izleme faaliyetleri kapsamında da değerlendirilemeyeceği belirtildi.
Mahremiyet Beklentisi ve Olası Riskler
Kurul, meydan, yürüyüş yolu, oturma alanı ve kumsal gibi vatandaşların sosyalleştiği, dinlendiği ve vakit geçirdiği yerlerde kişilerin izlenmemeye yönelik makul mahremiyet beklentisi bulunduğuna dikkat çekti. Bu alanlardan yapılan canlı yayınların özel hayata saygı hakkına müdahale niteliği taşıdığı değerlendirildi. Görüntülerin internet üzerinden sınırsız sayıda kişinin erişimine açılmasının ciddi riskler doğurduğu vurgulandı. Görüntülerin üçüncü kişiler tarafından turizm dışındaki amaçlarla kaydedilebileceği, aktarılabileceği veya hırsızlık, tehdit, şantaj ve şiddet gibi kötü niyetli amaçlarla kullanılabileceği uyarısı yapıldı.
Orantılılık İlkesi ve Alternatif Yöntemler
Kurul, turizm ve kent tanıtımı amacıyla kişilerin temel hak ve özgürlüklerine yapılan müdahalenin orantılı olmadığını belirtti. Aynı amaca, kişilerin tanımlanamayacağı görüntüleme yöntemleriyle veya kişisel veri içermeyen görüntü ve fotoğraflarla ulaşılabileceği ifade edildi. Gerçek kişilerin kimliklerinin tespit edilmesine yol açan ve KVKK'nın 5. maddesinde yer alan herhangi bir hukuki sebebe dayanmayan mevcut canlı yayın faaliyetlerinin belediyeler tarafından ivedilikle durdurulması istendi. Tanıtım faaliyetlerinin, kişisel veri işlenmeyecek alternatif yöntemlerle sürdürülmesi gerektiği bildirildi.
Uymayan Belediyelere İdari Yaptırım Uygulanacak
Açıklamada ayrıca, kişisel veri güvenliğine yönelik gerekli tedbirleri almayan ve Kurul kararlarına uygun hareket etmediği tespit edilen belediyeler hakkında 6698 sayılı Kanun'un 18. maddesi kapsamında idari yaptırım uygulanabileceği belirtildi. Bu madde, aydınlatma yükümlülüğünü yerine getirmeyen, veri güvenliği için gerekli tedbirleri almayan, Kurul kararlarına uymayan ve Veri Sorumluları Sicili'ne ilişkin yükümlülükleri ihlal eden veri sorumluları hakkında uygulanacak idari yaptırımları düzenliyor. Kanunda belirtilen idari para cezaları her yıl yeniden değerleme oranına göre artırılıyor. Belediyeler gibi kamu kurumlarında ihlal tespit edilmesi halinde ise Kurulun bildirimi üzerine sorumlu memurlar ve diğer kamu görevlileri hakkında disiplin hükümlerine göre işlem yapılıyor. Yürütülen işlemin sonucu da Kişisel Verileri Koruma Kuruluna bildiriliyor.
