Uluslararası kredi derecelendirme kuruluşu Fitch Ratings, küresel petrol piyasasına ilişkin güncel analizini yayımladı. Analize göre, piyasalardaki arz fazlasının 2026 yılına kadar sürmesi bekleniyor. Bu durum, İran ve Venezuela gibi ülkelerden kaynaklanan jeopolitik risklerin petrol fiyatları üzerindeki etkisini sınırlayacak.
Arz Fazlası Jeopolitik Riskleri Bastırıyor
Fitch tarafından 17 Ocak 2026 tarihinde paylaşılan analizde, petrol fiyatlarındaki oynaklığa rağmen, küresel çapta devam eden arz fazlasının jeopolitik kaynaklı risk primini baskıladığı vurgulandı. Kuruluş, 2025 yılı için Brent petrol varil fiyat tahminini 63 dolar seviyesinde tutarken, petrol ve doğalgaz şirketlerinin kredi değerlendirmelerinde orta döngü fiyat varsayımı olarak 60 doların esas alındığını duyurdu.
Raporda öne çıkan projeksiyonlara göre, küresel petrol piyasasının 2026'da da arz fazlası vermeye devam edeceği öngörülüyor. 2025'te günlük 3 milyon varil olan arz artışının, 2026'da 2,5 milyon varil daha yükseleceği tahmin ediliyor. Buna karşılık, küresel talep artışının her iki yılda da sadece günlük 0,8 milyon varil civarında kalması bekleniyor.
Venezuela'nın Zorlu Toparlanma Süreci
Fitch analizi, Venezuela'nın petrol üretimindeki düşüşe ve toparlanma zorluklarına dikkat çekti. Dünyanın en büyük kanıtlanmış petrol rezervlerinin yaklaşık %17'sine sahip olmasına rağmen, Venezuela'nın Kasım 2025 itibarıyla küresel ham petrol üretimindeki payı sadece %0,8 seviyesinde.
Yaptırımlar ve yetersiz yatırımlar nedeniyle üretim ciddi şekilde geriledi. Günlük üretim 2010'da 2,5 milyon varil iken, 2024'te 0,88 milyon varile düştü. Eylül-Ekim 2025'te 1 milyon varile yaklaşan üretim, Kasım 2025'te yeniden 0,86 milyon varile geriledi. Aynı dönemde ihracat ise günlük 0,67 milyon varil oldu.
Fitch, yüzer depolardaki ve kara stoklarındaki petrolün piyasaya sürülmesi ve yaptırımların kalkması halinde üretimin kısa vadede günlük 1 milyon varile çıkabileceğini, ancak bunun küresel piyasada kayda değer bir etki yaratmasının beklenmediğini belirtti. Ülkenin rezervlerinin büyük bölümünün ekstra ağır ve yüksek kükürtlü petrolden oluştuğu, bu nedenle ileri teknoloji ve uluslararası şirketlerin uzmanlığına ihtiyaç duyulduğu vurgulandı.
İran: Daha Büyük Bir Tedarikçi, Sınırlı Etki
Analizde, İran'ın küresel petrol piyasasında Venezuela'ya kıyasla çok daha büyük bir tedarikçi olduğunun altı çizildi. İran'ın günlük petrol üretimi 3,5 milyon varil, ihracatı ise yaklaşık 2 milyon varil seviyesinde seyrediyor.
ABD'nin Kasım 2025'te İran bağlantılı şirketlere yönelik yeni yaptırımlarına rağmen, İran petrol arzının genel olarak yatay bir seyir izlediği ifade edildi. Raporda, "İran'ın üretiminde ciddi kesintiler fiyatları yukarı çekebilir ancak küresel arz fazlası nedeniyle etkinin yine de sınırlı kalması bekleniyor" değerlendirmesine yer verildi.
Diğer bir önemli üretici olan Rusya'nın petrol üretiminin günlük 9,3 milyon varil civarında yatay seyrettiği, ihracatın büyük ölçüde Çin ve Hindistan'a yönlendirildiği hatırlatıldı. ABD ve İngiltere'nin Rus petrol şirketlerine yönelik son yaptırımlarının ihracat üzerinde baskı yaratabileceği, ancak olası bir barış anlaşmasının bile kısa vadede küresel arz fazlası nedeniyle fiyatlar üzerinde sınırlı etki yapacağı kaydedildi.
Fitch, bu süreçte OPEC'in üretim hacmi ile fiyat dengesi arasında yapacağı tercihlerin, piyasanın yönünü belirlemede kritik rol oynayacağını da sözlerine ekledi.
