WTTC 2025 Raporu: Türkiye Turizmi Küresel Ortalamanın Üzerinde Performans Sergiliyor
Dünya Seyahat ve Turizm Konseyi'nin (WTTC) yayımladığı 2025 Türkiye Seyahat ve Turizm Ekonomik Etki Raporu, küresel ölçekte pandemi sonrası en güçlü toparlanma dönemlerinden birinin yaşandığını ortaya koyuyor. Raporda dikkat çeken en önemli bulgu ise Türkiye'nin bu süreçte hem Avrupa hem de dünya ortalamasının üzerinde bir performans sergilemesi oldu.
5 Trilyon Liralık Ekonomik Katkı ve Büyüme Beklentisi
Rapora göre Türkiye'de seyahat ve turizm sektörü, ekonomik büyümenin temel taşıyıcılarından biri konumuna geldi. 2024 yılında sektörün toplam GSYH katkısı 5,0 trilyon TL'ye ulaştı ve bu rakam milli gelirin yüzde 9,9'una karşılık geldi. Bu seviye, 2019'a göre yüzde 36,3'lük reel artış anlamına geliyor.
2025 için öngörülen hedefler ise şu şekilde:
- Katkının 5,2 trilyon TL'ye yükselmesi
- Payının yüzde 11,9'a çıkması
- Uzun vadede 2035 yılında turizmin GSYH'ye katkısının 7,0 trilyon TL'ye ulaşması
İstihdamda Güçlü Performans ve Gelecek Projeksiyonları
İstihdam cephesinde de benzer bir tablo söz konusu. 2024'te 3,2 milyon kişi turizm sayesinde istihdam edilirken, bu rakam toplam istihdamın yüzde 9,9'unu oluşturdu. 2025'te istihdamın 3,3 milyona çıkması, 2035'e kadar ise sektörde ilave 500 bin yeni iş yaratılması öngörülüyor.
Doğrudan ve Dolaylı Ekonomik Etkiler
WTTC, turizmin dolaylı ve tetikleyici etkilerine de dikkat çekiyor. 2024'te sektörün GSYH'ye doğrudan katkısı 2,4 trilyon TL olurken, toplam katkı bunun yaklaşık iki katına ulaştı. Aynı şekilde doğrudan istihdam 1,43 milyon kişi olarak hesaplandı.
Bu tablo, turizmin ulaşımdan gıdaya, inşaattan perakendeye kadar çok geniş bir ekonomik zinciri beslediğini ortaya koyuyor. 2024 yılında Türkiye'deki ziyaretçi harcamalarının dağılımı şöyle gerçekleşti:
- Uluslararası turistlerden: yüzde 64,7 (2,46 trilyon TL)
- Yurt içi seyahatlerden: yüzde 35,3 (1,34 trilyon TL)
Yatırımlar ve Sürdürülebilirlik Politikaları
2024'te seyahat ve turizm yatırımları 424,6 milyar TL ile toplam ulusal yatırımların yüzde 3,2'sini oluşturdu. 2035'e kadar yıllık ortalama yüzde 4 büyüme beklentisi, sektörün altyapı ve kapasite açısından genişlemeye devam edeceğine işaret ediyor.
Raporda çevresel ve sosyal etkiler de önemli bir başlık olarak yer alıyor:
- Turizm sektöründe kadın istihdam oranı: yüzde 25,8
- Genç istihdam oranı: yüzde 15,9
- Sektör, 2023 yılında 49 milyar dolarlık vergi geliriyle kamu gelirlerinin yüzde 13,9'unu oluşturdu
- Turizmin küresel sera gazı emisyonlarındaki payı yüzde 6,8'e ulaştı
Küresel Turizmde Toparlanma ve Türkiye'nin Konumu
WTTC verilerine göre 2024 yılında küresel seyahat ve turizm talebi pandemi öncesi seviyelerin üzerine çıktı. Sektörün küresel ekonomiye katkısı 10,9 trilyon dolara ulaşarak 2019'a göre yüzde 6 büyüdü.
Dünya genelinde 357 milyon kişi turizmle bağlantılı alanlarda istihdam edilirken, sadece bir yılda 20,7 milyon yeni istihdam sağlandı. Uluslararası ziyaretçi harcamaları ise 2023'e göre yüzde 11,6 artış gösterdi.
Rapor, turizmin yalnızca döviz ve ziyaretçi sayısından ibaret olmadığını; büyüme, istihdam, yatırım ve kamu gelirleri açısından stratejik bir sektör haline geldiğini de net biçimde gösteriyor.
