Sosyal Medyadaki Viral Kalp Krizi Videosu Gerçeği Yansıtmıyor: Uzman Uyarıyor
Son günlerde sosyal medya platformlarında hızla yayılan ve "kalp krizi geçiriyorsanız bu hareket hayat kurtarır" iddiası taşıyan videolar, milyonlarca kullanıcının dikkatini çekti. Ancak Türk Kardiyoloji Derneği Başkan Yardımcısı Prof. Dr. Ertuğrul Okuyan, bu tür taktiklerin hiçbir bilimsel dayanağı olmadığını açıklayarak vatandaşları uyardı.
Bilimsel Altyapısı Olmayan İçeriklere İtibar Edilmemeli
Prof. Dr. Ertuğrul Okuyan, viral videolarda önerilen uygulamaların hastalar için stres kaynağı olabileceğini belirtti. "Bu tür uygulamalara itimat edilmemeli. Aksine hasta için stres kaynağı. 'Morarana kadar vurun' demek gibi bir yaklaşımın hastaya faydası yok" ifadelerini kullanan Okuyan, kalp krizi şüphesi durumunda doğru müdahalenin hastayı en hızlı şekilde acil anjiyo yapabilen bir hastaneye ulaştırmak olduğunu vurguladı.
Ambulans çağırmanın kritik öneme sahip olduğunu söyleyen uzman, hastanın sakin tutulması, panik yaptırılmaması ve mümkün olan en kısa sürede hastaneye ulaştırılması gerektiğinin altını çizdi.
Sosyal Medya Tavsiyelerinin Tehlikeli Boyutları
Sosyal medyada yayılan sağlık içeriklerinin büyük bir kısmının bilimsel altyapıdan yoksun olduğunu ve yanlış yönlendirmeler içerebileceğini ifade eden Prof. Dr. Okuyan, "Günümüzde öyle bir bilgi kirliliği var ki, yapay zeka ile üretilen içerikler gerçekmiş gibi sunulabiliyor; ancak bu içeriklerin çoğu bilimsel veriyle desteklenmiyor ve tehlikeli uygulamalar öneriyor" dedi.
Beslenme ve sağlık alanında dolaşan birçok kür ve formülün de güvenilir olmadığını belirten Okuyan, kalp damarlarındaki tıkanıklığı gidermek için sunulan garip tarifler veya karışımlara asla itibar edilmemesi gerektiği konusunda uyarıda bulundu.
Aspirin Kullanımı ve Zayıflama İğneleri Hakkında Önemli Bilgiler
Geçtiğimiz günlerde her gün iki aspirin içtiğini açıklayan ABD Başkanı Donald Trump'ın yaklaşımına değinen Prof. Dr. Okuyan, aspirin kullanımının önemli nüansları olduğunu belirtti. Kalp krizi geçiren hastalarda aspirin ömür boyu kullanılması gereken bir ilaç olduğunu söyleyen Okuyan, "Ancak kalp hastalığı olmayan kişilerde koruyucu amaçla kullanımı önerilmiyor, kanama riski faydadan yüksek" ifadelerini kullandı.
Zayıflama iğneleri konusunda da açıklamalarda bulunan uzman, bu ilaçların doktor kontrolünde doğru endikasyonla kullanıldığında kardiyovasküler koruma sağladığını; ancak kontrolsüz kullanımın tehlikeli olduğunu vurguladı. Prof. Dr. Okuyan, bu ilaçların mutlaka kardiyolog ve endokrinolog kontrolünde uygun hastalara kullanılması gerektiğinin altını çizdi.
Covid-19'un Kalp Sağlığı Üzerindeki Etkileri
Covid-19 enfeksiyonunun kalp damarlarında ciddi hasar oluşturduğunu söyleyen Prof. Dr. Okuyan, "Covid endotelde hasara yol açıyor ve damar içinde pıhtılaşmaya neden oluyor. Covid nedeniyle geçirilen kalp krizlerine baktığımız zaman bunlarda endotel hasarından ve pıhtılaşmadan dolayı kalp krizleri olduğunu görüyoruz" dedi.
Pandeminin uzun vadeli etkilerinin henüz tam olarak bilinmediğini belirten Okuyan, Covid-19'un damarlarda erken yaşlanmaya neden olabileceğini ve damar sertliği sürecini hızlandırabileceğini ifade etti.
Kalp Krizi Vakalarındaki Artışın Nedenleri
Son yıllarda kalp krizi vakalarında belirgin bir artış olduğunu kaydeden Prof. Dr. Okuyan, bu artışın nedenlerini şöyle sıraladı:
- Nüfusun artması ve yaşlanması
- Hayat koşullarının giderek zorlaşması
- Obezite oranlarının yükselmesi
- Hareketsiz yaşam tarzının yaygınlaşması
- Stres seviyelerinin artması
- Beslenme alışkanlıklarının bozulması
- Sigara ve diğer kötü alışkanlıkların yaygınlaşması
Tüm bu faktörlerin bir araya gelmesiyle diyabet ve hipertansiyon gibi sorunların da arttığını belirten Okuyan, risk faktörleri çoğaldıkça kalp krizi ve bunun yol açtığı organ hasarlarının kaçınılmaz hale geldiğini vurguladı.
Kalp Krizi Belirtileri ve Kadınlarda Artan Vakalar
Prof. Dr. Okuyan, kalp krizinin tipik semptomlarını göğüste şiddetli, baskı tarzında ağrı, aşırı terleme ve sol kol ile çene ağrısı olarak sıraladı. Yaşlılar, diyabet hastaları ve daha önce kalp krizi geçirmiş kişilerde belirtilerin örtülü olabileceğine dikkat çeken uzman, şeker hastalarında ağrı algısının körelebileceğini ve sadece huzursuzluk hissi gibi belirtiler görülebileceğini ifade etti.
Kadınlarda kalp krizi görülme sıklığının arttığını belirten Okuyan, Türkiye'nin kadın kalp sağlığı açısından Avrupa'da en kötü durumda olan ülkelerden biri olduğunu açıkladı. "Avrupa verilerine göre Türkiye, kadın kalp sağlığı açısından en kötü ilk iki ülke arasında yer alıyor; ölüm oranları da oldukça yüksek" diyen Prof. Dr. Okuyan, sigara ve kötü alışkanlıkların kadınlar arasında yaygınlaşmasının bu artışta önemli rol oynadığını belirtti.
Kalp Krizinden Korunma Yolları
Prof. Dr. Ertuğrul Okuyan, kalp krizinden korunmak için şu tavsiyelerde bulundu:
- Düzenli egzersiz yapılması
- Kilo kontrolünün sağlanması
- İşlenmiş ve trans yağlı gıdalardan uzak durulması
- Tansiyon, kolesterol ve şeker hastalığının kontrol altında tutulması
- Taze sebze, meyve, organik ve lifli gıdalar tüketilmesi
- Hazır, dondurulmuş gıdalardan kaçınılması
Aile öyküsü olan kişilerin daha erken yaşta kontrol yaptırması gerektiğini söyleyen Okuyan, "20'li yaşlardan itibaren en az bir kez bakmak lazım" ifadelerini kullanarak erken teşhisin önemine dikkat çekti.
Prof. Dr. Ertuğrul Okuyan'ın açıklamaları, sosyal medyada dolaşan sağlık içeriklerine karşı daha eleştirel yaklaşılması gerektiğini ve kalp sağlığı konusunda bilimsel verilere dayanan kaynaklara başvurulmasının hayati önem taşıdığını bir kez daha ortaya koydu.
