ABD Yasağını Delen Çin, Nvidia'nın Blackwell Çipiyle Yapay Zeka Eğitiyor
ABD'nin ulusal güvenlik gerekçesiyle uyguladığı katı ihracat yasağına rağmen Çin, Nvidia'nın en güçlü Blackwell çiplerini kullanarak yapay zeka eğitimlerini sürdürüyor. Trump yönetiminden üst düzey bir yetkili, Çinli yapay zeka girişimi DeepSeek'in Nvidia'nın en ileri seviye Blackwell çiplerini kullanarak yeni modelini eğittiğini resmen doğruladı. Bu gelişme, ABD'nin çip ihracatındaki yasağının fiilen delindiğini gösterirken, Washington'da sert tartışmaları yeniden alevlendirdi.
ABD'li Yetkiliden Resmi Doğrulama Geldi
Reuters'ın aktardığı bilgilere göre, Trump yönetiminden kıdemli bir yetkili, DeepSeek'in en yeni yapay zeka modelinin Nvidia Blackwell çipleri üzerinde eğitildiğini belirtti. Yetkili, modelin teknik izlerinin gizlenebileceğini ve Blackwell'lerin büyük olasılıkla İç Moğolistan'daki veri merkezinde kümelendiğini ifade etti. "Blackwell'leri Çin'e göndermiyoruz" diyen yetkili, politikanın net olduğunu vurguladı. Buna karşın Nvidia'nın yorum yapmaktan kaçındığı ve ABD Ticaret Bakanlığı'nın da DeepSeek'e yönelik sorulara yanıt vermediği görüldü.
Çin'den Sert Tepki: "Teknolojiyi Siyasallaştırmayın"
Washington'daki Çin Büyükelçiliği, ABD'nin politikalarına karşı olduklarını açıkladı. "İdeolojik çizgiler çekmek, ulusal güvenlik kavramını aşırı genişletmek, ihracat kontrollerini kötüye kullanmak ve ekonomik-teknolojik konuları siyasallaştırmak" politikalarına karşı çıktıklarını belirttiler. Bu açıklama, iki ülke arasındaki teknoloji geriliminin derinleştiğini gösteriyor.
ABD'de Politika Yapıcılar Bölündü
Bu doğrulama, ABD'de politika yapıcıları yeniden böldü. Beyaz Saray Yapay Zeka Sorumlusu David Sacks ile Nvidia CEO'su Jensen Huang, ileri seviye çiplerin Çin'e satışının rakipleri caydırabileceğini savunurken, "Çin şahinleri" olarak adlandırılan kesim, çiplerin askeri amaçlara kaydırılabileceği ve ABD'nin yapay zeka üstünlüğünü riske atacağı konusunda uyarıyor. Eski Biden dönemi Beyaz Saray yetkilisi Chris McGuire, "Bu olay, Çin'e herhangi bir AI çipi ihracatının ne kadar tehlikeli olduğunu kanıtlıyor" dedi.
Trump'ın Çip Politikası ve Derin Etkiler
ABD, Blackwell'in Çin'e satışını tamamen yasaklamış durumda. Trump'ın Ağustos'ta ölçek küçültülmüş versiyon için kapıyı aralamasına rağmen kısa süre sonra geri adım atıldı. Aralık'ta ikinci nesil H200 çiplerine izin çıksa da güvenlik önlemleri nedeniyle sevkiyatlar hâlâ durmuş durumda. Eski NSC teknoloji direktörü Saif Khan, "Çinli şirketlerin kaçak Blackwell'lere bu kadar bağımlı olması, yerli çip üretimindeki büyük açığı gösteriyor" değerlendirmesinde bulundu.
DeepSeek'in Yükselişi ve Küresel Etkiler
Hangzhou merkezli DeepSeek, 2025 başında piyasaya sürdüğü modellerle OpenAI ve Google'ın en iyi ürünlerine rakip olmuştu. The Information daha önce DeepSeek'in çip kaçakçılığı yaptığını yazmıştı; Reuters ise ilk kez ABD hükümetinin bu kullanıma ilişkin resmi doğrulamasını kamuoyuna taşıdı. DeepSeek'in yeni modeli, Anthropic, Google, OpenAI ve xAI gibi ABD liderlerinin modellerinden "damıtma" yöntemiyle yararlandı. Bu teknik, güçlü eski modellerin yeni modellere bilgi aktarımı yapmasını sağlıyor.
ABD-Çin teknoloji gerilimi yeni bir kırılma noktasına gelirken, DeepSeek'in Blackwell hamlesi hem çip ihracat politikalarını hem de küresel yapay zeka yarışını derinden etkileyebilir. DeepSeek'in yeni modelinin önümüzdeki hafta piyasaya sürülmesi bekleniyor.
